مرکز انجمنهای تخصصی

مصاحبه از : مهرداد طبسي


در حوالي امروز: «پزشكان ايراني در مقايسه با ديگر پزشكان جهان، از نظر دانش هيچ چيزي كم ندارند».

اين گفته را دكتر احمد رجايي خراساني، فوق تخصص قلب باز و از محققان برجسته كشور پس از يك عمل دشوار 5 ساعته «ترميم دريچه ميترال و كرونر» كه چندي پيش در بيمارستان فوق تخصصي رضوي مشهد انجام شد، عنوان كرد.


وي دوره جراحي عمومي را در دانشگاه ماساچوست و سپس جراحي «كاريتودراسيك» را در «بوستون» و بعد از آن دوره تكميلي را در بيمارستان «هاروارد» گذرانده است. دكتر رجايي خراساني بيش از 30 سال در خارج از كشور مشغول مطالعه و طبابت بوده است و از چهار سال پيش تاكنون به ايران آمده است.وي تحقيقات گسترده اي در خصوص «آئورت»، ماركارديكشن حفظ قلب، ترميم دريچه قلب داشته است و چندين مقاله علمي نيز در داخل و خارج از كشور ارايه كرده است.
خبرنگار ما با وي گفتگويي انجام داده است كه مي خوانيد:
* آقاي دكتر! شما تحقيقات گسترده اي را به سرانجام رسانده ايد و حتي سبكي را نيز به نام خود به ثبت رسانده ايد، در اين خصوص بيشتر توضيح دهيد؟
** يكي از تحقيقات من در خصوص اينكه «چگونه نخاع و مغز را در حين عمل آئورت مي توان حفظ كرد»، مي باشد. همان طور كه مي دانيد در زماني كه عمل انجام مي شود، خون رساني به اين اعضا ممكن است دچار مشكل گردد و حتي احتمال فلج شدن بيمار نيز در اين زمينه وجود دارد. من در اين خصوص و همچنين عمل كردن بيمار بدون پمپ كار كرده ام.




* آخرين دستاوردهاي علم پزشكي در زمينه جراحي قلب چيست؟
** به طور دقيق نمي توان آخرين دستاورد را عنوان كرد، چون تكامل علم پزشكي، تداومي است از تجارب و دانش محققان.
ما نيز بايد به هر مبحث پزشكي مراجعه كنيم و ببينيم جهان در حال حاضر در كجا قرار دارد. البته يكي از پيشرفتهايي كه در زمينه جراحي قلب شده، در خصوص جراحي كرونر است. چون در حال حاضر بدون استفاده از ماشين قلب و ريه اين عمل انجام مي شود.


* شما نيز تحقيقاتي در خصوص ماشين قلب و ريه داشته ايد، اين تحقيقات شامل چيست؟
** من تحقيقات گسترده اي در اين خصوص داشته ام و آن، اينكه چگونه مي توان بدون ماشين قلب و ريه با آرامش عمل قلب را انجام بدهيم و نيز پيش بيني كنيم كه چه موقع و چه بيماري ممكن است دچار خطر بشود و تا قبل از اين كه خطري ايجاد شود، كارهاي لازم را انجام بدهيم.


* شما سالها در خارج از كشور به امر تحقيق و مطالعه مشغول بوده ايد، وضعيت پزشكان ايراني را در مقايسه با پزشكان خارجي چگونه مي بينيد؟
** از نظر تكنيكي، عملكرد و دانش، جراحهاي ايراني از پزشكان خارجي هيچ چيزي كم ندارند. اما امكانات تحقيقاتي و امكانات مدرن در بعضي از مؤسسات كمتر است.


* در خبرهاي علمي كه هر روزه مشاهده مي كنيم، از روباتها در عملهاي جراحي استفاده مي كنند، اصولاً چقدر مي توان به روباتها اطمينان كرد؟
** من وقتي در آمريكا بودم، خيلي به اين موضوعات علاقه مند بودم. اصولاً روباتها هنوز جنبه به اصطلاح عمومي ندارند. فقط چند جراح هستند كه تمام وقتشان را صرف اين كار مي كنند و ياد گرفته اند كه با روباتها چگونه كار كنند.
در حال حاضر اين مسأله جنبه تحقيقاتي و تمريني دارد. روباتها كارشان را دقيق انجام مي دهند و قابل اعتمادند، اما آن چيزي كه هم اكنون وجود ندارد، اطلاعات كامل از وضع بيمار و آموزش كامل براي جراحان مي باشد. در كشورهاي غربي بيشتر جنبه هاي تبليغاتي روباتها مد نظر قرار مي گيرد تا عملياتي آن. مثلاً يك بيمارستان يك ميليون دلار براي خريد يك روبات هزينه مي كند تا در تبليغاتش عنوان كند كه ما هم روبات داريم. بدين روش با بيمارستانهاي ديگر رقابت و بيماران را جذب مي كنند. اما اگر دقيق بنگريم، مي بينيم كه از اين روباتها خيلي استفاده نمي كنند