مرکز انجمنهای تخصصی

روايت نيوزويك از گريز ديپلمات خونسرد ايران از كماندوهاي آمريكا
چند ماه پس از فرار سريع او به مرز، او رويارويي بسيار متفاوتي با آمريكايي‌ها داشت. جعفري در اجلاس شرم‌الشيخ مصر به عنوان عضوي از هيأت ايراني بر سر يك ميز با رايس نشست. جعفري مي‌گويد: اگر آمريكا تا سال 2008 عقب‌نشيني كند، ايران با آنها همكاري خواهد كرد.
خبرنگار هفته‌نامه «نيوزويك»، به تازگي سفري به ايران داشته و با برخي مقامات و شخصيت‌هاي كشورمان گفت‌وگوهايي ترتيب داده، ديداري نيز با محمد جعفري، معاون دبير شوراي عالي امنيت ملي داشته و در قالب اين گفت‌وگو، نقش ايران در عراق و مقامات آن با آمريكا را گزارش كرده است.
به گزارش سرويس بين‌الملل «بازتاب» در اين گزارش آمده است: «محمد جعفري»، يك ديپلمات معمولي نيست. وي بيشتر شبيه ژنرال‌هاي سپاه پاسداران ايران است كه زماني هم همين‌گونه بود و هنوز هم لقب «سردار» را بر خود دارد، اما پرسش مطرح، اين است كه هم‌اكنون نقش جعفري چيست؟
به گفته مقامات ارشد عراقي كه نخواستند نامشان فاش شود، اين جعفري بود كه در ژانويه گذشته، نيروهاي ويژه آمريكايي در هنگام حمله به ساختمان كنسولگري ايران در اربيل، به دنبالش بودند؛ اين حمله باعث دستگيري پنج ايراني شد كه آمريكايي‌ها آنان را جزو نيروهاي قدس مي‌دانستند و در اين ميان، جعفري با يك خودرو فرار كرد.
چند ماه پس از فرار سريع او به مرز، او رويارويي بسيار متفاوتي با آمريكايي‌ها داشت. جعفري در اجلاس شرم‌الشيخ مصر به عنوان عضوي از هيأت ايراني بر سر يك ميز با رايس نشست؛ اين اجلاس به مذاكرات تاريخي «رايان كروكر» و «حسن قمي»، سفراي آمريكا و عرق در بغداد منتهي شد.
جعفري به نيوزويك ‌مي‌گويد: «ما در اين مذاكرات واقعاً جدي هستيم. اين مذاكرات بايد يك سال پيش انجام مي‌شد. آمريكا به رغم اينكه چهار سال را از دست داده است، هنوز هم فرصت دارد. ما كاملا آماده كمك به آمريكا در عراق هستيم.»
جعفري نمونه‌اي بارز از بازي دو‌جانبه‌اي است كه گويا، ايران در عراق پيش گرفته است؛ از يك طرف آمريكايي‌ها، ايران را به تشويق بي‌ثباتي در عراق متهم مي‌كنند و از سوي ديگر، ايراني‌ها بر اين باورند كه بزرگترين حامي نوري المالكي، نخست وزير شيعه عراق بوده‌اند.
جعفري مي‌گويد: تاكنون شنيده‌ايد كه يك ايراني در عراق بمب‌گذاري انتحاري كند؟ و اين اتهامات آمريكا را رد مي‌كند.
در حالي كه بوش با فشار بسيار براي عقب‌نشيني از عراق روبه‌روست، توجه به ‌اينكه همسايگان قدرتمند عراق از بغداد چه مي‌خواهند، از هر زمان ديگري مهمتر شده است.
جعفري كه سال گذشته، معاون دبير شوراي امنيت ملي ايران شد و از تندروهاي نزديك به احمدي نژاد است، مي‌گويد: اگر آمريكا تا سال 2008 عقب‌نشيني كند، ايران با آنها همكاري خواهد كرد. او و ديگر مقامات ارشد ايراني به شدت ابراز تمايل كرده‌اند كه جزيي از نيروي منطقه‌اي براي تأمين امنيت عراق باشند، كه البته يكي از پيشنهادهاي گروه مطالعاتي عراق در پاييز گذشته هم بود.
اما اين بار جعفري آشكارا اعلام كرد كه ‌ايران مي‌خواهد نقش مهمي در دولت شيعي عراق داشته باشد.
وي گفت: «نيازي به گفتن نيست، چرا كه ايران، هرگز اجازه نخواهد داد تا دشمنانش بازگشته و قدرت را در دست گيرند و در جنگ هشت ساله با عراق، سيصد هزار نفر از مردم ما به دست صدام شهيد شدند». نفوذ قدرتمندانه‌ ايران در عراق، به نوبه خود، باعث شده است تا سنيان عراق از اتحاد با دولت مالكي سر باز زنند.
جعفري درباره حمله اربيل افزود: «آمريكايي‌ها، ماهيت محل ايراني‌ها را به درستي شناسايي نكرده بودند. جلال طالباني، رئيس‌جمهور عراق، ما را براي برخي سخنان، به آنجا دعوت كرده و اقدام نيروهاي آمريكايي شوكه كننده بود. آنهايي را كه دستگير كردند، پانزده سالي مي‌شد كه در اربيل بودند و ساختمان ايران، يك ساختمان كاملاً رسمي بود.»
ادعاهاي او مورد دفاع مقامات عراقي نيز هست كه مي‌گويند: چون آمريكايي‌ها از رسوايي كار خود مي‌ترسند، به آن اعتراف نمي‌كنند. اين ايراني‌ها ديپلمات نبودند، بلكه جزيي از اتحاد دفاعي امنيتي تهران و كردها بوده‌‌اند كه از زمان صدام تشكيل شده بوده است.
يك مقام بلندپايه عراقي كه نخواست نامش فاش شود، گفت: ما نمي‌خواهيم آمريكايي‌ها را رسوا كنيم، اما آنان اشتباه كردند و افراد بي‌گناه را دستگير كرده‌اند. حالا هم گير افتاده‌اند و ما هم نمي‌خواهيم چيزي بگوييم.
فرار جعفري با خونسردي يك نظامي صورت گرفت و هرچند سفر او در تلويزيون محلي هم پخش شده بود، ظاهرا مقامات آمريكايي نمي‌دانستند او از راه زميني آمده و در نزديكي خانه مسعود بارزاني ساكن است.
او مي‌گويد: «دوستان ما با هواپيما وارد فرودگاه اربيل شدند، ولي من از راه زميني آمدم؛ بنابراين، هنگامي كه به ما حمله شد، هنوز در خانه ميزبان بوديم و همان موقع، محل را ترك كرديم و از راه كاملا عادي به ‌ايران بازگشتيم. ما حتي براي صبحانه هم ايستاديم.»
جعفري و ديگر مقامات ايراني، از جمله علي لاريجاني، كه با نيوزويك سخن گفته‌اند، به شدت تجهيز شورشيان شيعه عراق را رد كرده‌اند، اما جعفري، ساخته شدن اين تجهيزات در ايران را رد نمي‌كند و مي‌گويد: نخست اين كه ما نمي‌دانيم آيا واقعا اين تجهيزات ايراني بوده‌اند يا نه! و ديگر آن كه ما حتي نمي‌دانيم آيا تجهيرات استفاده شده در عراق، همان‌هايي بوده كه حزب‌الله استفاده كرده يا نه!».
به رغم ناراحتي تهران از ماجراي اربيل، جعفري مي‌گويد كه او خود بر اينكه هم‌اكنون يك ديپلمات است، تأكيد دارد و مي‌گويد: اگر ما بخواهيم عليه آمريكا وارد عمل شويم، خوب مي‌دانيم چكار كنيم.
او به هر حال يك فرمانده نظامي است و بازي دو جانبه ‌ايران در عراق، هر زماني مي‌تواند بدتر شود.


منبع:بازتاب