مرکز انجمنهای تخصصی

مساله دوشغله بودن در دولت نهم مي رود به مناقشه يي بين دولت و مجلس تبديل شود. نمايندگان طرحي را آن هم با قيد دو فوريت در صحن علني مطرح کردند که «حقوقداني شوراي نگهبان» شغل محسوب است. تا اين طرح به سرانجام برسد حداقل انتخابات مجلس هشتم تمام مي شود و ترکيب فعلي حقوقدانان شوراي نگهبان به همين وضع باقي خواهد ماند. کدخدايي که با راي حداقلي از عضويت شوراي نگهبان در مقابل 156 راي عزيزي بازماند باز هم به سخنگويي و عضويت در شوراي عالي نظارت بر انتخابات شوراي نگهبان باقي ماند. اميري معاون رئيس قوه قضائيه و رئيس سازمان ثبت اسناد که به تازگي در اين سمت توسط رئيس قوه قضائيه ابقا شد در واکنشي به طرح نمايندگان مبني بر شغل بودن حقوقداني شوراي نگهبان دست به تفسير قانون اساسي زد و گفت ؛ از نظر شوراي نگهبان عضويت در اين شورا شغل محسوب نمي شود و علت آن را هم تفسيري تازه و بديع از معناي شغل دانست. در شورا تصميمات به صورت جمعي گرفته مي شود بنا بر تفسير آنها حقوقدان بودن يک فرد شغل نيست (اعتماد شماره 1473) اما نگفت که نظريات شورا بستگي به نظر اعضا دارد و جمع آرا منتهي به نظريه شوراي نگهبان مي شود پس نظر حقوقدان هم در جمع نظريات ديگر اعضا موثر است. هرچند در دولت هاي قبلي بودند افرادي که در آن واحد چند پست را متصدي بودند اما اين پست ها در واقع اداره مياني بخشي از قواي سه گانه بود. در دولت نهم گستره دو شغلي بودن دايره وسيعي به خود گرفت. مصطفي چمران رئيس شوراي شهر به عنوان مشاور رئيس جمهور معرفي شد و مسعود زريبافان هم با حفظ عضويت در شوراي شهر به سمت دبيري هيات دولت برگزيده شد و نسرين سلطان خواه ديگر عضو شوراي دوم شهر تهران به سمت رئيس مرکز زنان و امور خانواده رياست جمهوري برگزيده شد. با شروع مناقشه، مصطفي چمران و نسرين سلطانخواه از سمت مشاور و رياست امور زنان کناره گيري کردند و به فعاليت در شوراي شهر بسنده کردند اما مسعود زريبافان کماکان دبيري هيات دولت را به همراه عضويت شوراي شهر تا پايان دوره حفظ کرد. بحث انگيزترين چهره چندشغله دولت نهم غلامحسين الهام است. او در کارنامه خود عضويت در هيات علمي دانشکده حقوق دانشگاه تهران، سخنگويي دولت، وزارت دادگستري، رياست ستاد مبارزه با قاچاق کالا و ارز و عضويت در چند هيات مديره را ظاهراً در کارنامه مشاغل خود دارد. الهام اما تفسيري ديگر از عضويت در شوراي نگهبان دارد. شوراي نگهبان يک کار فني و تخصصي انجام مي دهد و يک سرمايه فکري است. وي در مورد کارهاي اجرايي هم مي گويد؛ کار اجرايي در دستگاه اجرايي متمرکز است و در آخر هم با کنايه مي گويد؛ کسي که بار دوشش ملس باشد بر آن مسووليت مي گذارند و در نهايت مسووليت را متوجه کساني مي داند که مسووليت هاي مختلف را از او مي خواهند... چرا اين مساله را از من سوال مي کنيد؟ من پاسخگوي اين مساله نيستم، من هم کار مي کنم ؟ اگر شمار راضي مي شويد تمام مسووليت را واگذار کنم ... اکنون بايد حسينعلي اميري را هم به اين جمع افزود. او که معاونت رياست قوه قضائيه يعني رياست ثبت اسناد و املاک را بر عهده دارد به عضويت شوراي نگهبان هم پذيرفته شد. درست مانند سلف خود رضا زواره يي که زماني اين دو پست را عهده دار بود. جاي تعجب است همين مجلس به بعضي از مشاغل اين افراد راي داده است، حقوقدانان شوراي نگهبان از مجلس راي مي گيرند، وزير دادگستري هم از مجلس راي اعتماد گرفت حداقل در اين دو مورد نمي دانم چرا مجلسيان يعني حقوقدان شوراي نگهبان و وزارت دادگستري حساسيت نشان ندادند. اکبر اعلمي نماينده تبريز که پيگير اين قضيه است سرانجام توانست راي موافق 156 نماينده را براي ممنوعيت چندشغله بودن الهام اخذ کند. اين طرح در نوع خود بي نظير است و تعداد آراي 156 نماينده پيام خاصي دارد که بخش عمده نمايندگان اصولگرا هم از چندشغله بودن الهام ناراضي هستند. مي ماند نيت نهايي رئيس جمهور که بار مسووليت اين چند شغل را به اصطلاح الهام - بر دوش ملس - او مي گذارد. يا دايره افراد مورد اعتماد رئيس جمهور آنقدر تنگ است که مجبور است از بين همين افراد مورد اعتماد خود براي مشاغل متعدد يک نفر را انتخاب کند يا قصد آن را دارد که رياست اين مشاغل بر عهده فرد مورد نظر خود باشد تا او افراد خاصي را به عنوان نماينده در آن سازمان تربيت کند اما پاسخگوي اصلي الهام باشد. مهم نيست چه تفسيري از شغل مي شود. مهم نيست که عضو حقوقدان شوراي نگهبان داراي رده شغلي 19 که هم رديف معاون رئيس جمهور است، باشد. مهم اين است که فرد بتواند وظايفي را که برابر قانون زيرمجموعه آن شغل تعريف مي شود به خوبي انجام دهد.

سخنگوي دولت بايد کار ديگري نداشته باشد و همه وقت او صرف کارهاي دولت بشود تا بتواند در اسرع وقت در مقابل افکار عمومي اقدامات دولت را بيان کند. براي نمونه حادثه يي در 30 کيلومتري مرزهاي ايران و پاکستان به وقوع پيوست و گروهي تروريست جمعي از شهروندان ايراني را بعد از به آتش کشيدن وسايل نقليه شان به آن سوي مرزها بردند اما دولت در اقدامي تحسين برانگيز در کمتر از 24 ساعت توانست با کمک دولت پاکستان گروگان ها را آزاد و تحويل بگيرد اما از سرنوشت گروگانگيران خبري نيست. بايد دولت سخنگويي داشته باشد تا اقدامات دولت را که باعث وجد همه شد، بازگو کند تا امنيت رواني را حداقل در مرزهاي شرقي بر همگان روشن سازد، اما اگر سخنگو مشاغل متعدد ديگري داشته باشد يا دولت سخنگويي نداشته باشد اقدامات دولت براي مردم روشن نمي شود. سازمان ثبت اسناد و املاک کشور متولي صدور شناسنامه براي يک ميليون و ششصد و چهل و هشت هزار کيلومتر مربع خاک مقدس ايران است. ايران هنوز از طرح کاداستر که عمري بيش از صد سال در کشورهاي اروپايي دارد و اختلافات ارضي را به حداقل رسانده است رنج مي برد. آيا بهتر نيست رئيس سازمان ثبت همه هم و غم خود را صرف اصلاح ساختاري سازمان ثبت کند؟ هر آدم بي غرضي که يک روز به اداره هاي ثبت مراجعه کند از سيستم قديم بايگاني ثبت که به دوره رضاشاه برمي گردد ناراحت مي شود. پوشه و پرونده هاي غم گرفته و گردآلود نشانه بي تحرکي در اين اداره است. آيا بهتر نيست رئيس اداره ثبت تمام وقت در خدمت سازمان متبوع خود باشد؟ فروشگاه هاي کشور انباشتي از کالاهاي قاچاق است که حيران مي ماني چگونه اين اجناس از مرزها به مرکز کشور رسيده است. آيا بهتر نيست رئيس قدرتمندي به اين وضع پايان دهد و ميلياردها دلار عوارض گمرکي را از دستان آلوده قاچاقچيان حرفه يي بيرون آورد. شغل در عرف عادي جامعه تصدي پستي است که داراي زيرمجموعه يي است که بايد اعمال و اقداماتي انجام دهد و اگر يک فرد داراي چنين پستي باشد زور هرکول، منطق افلاطون، درايت بزرگمهر حکيم و ذکاوت ابوعلي سينا را هم داشته باشد، با تقسيم انرژي خود قادر نخواهد بود از توان خدادادي خود به نحو کامل سود ببرد.