هشدار براي بازيكن هندبال

[ALIAGHAKHAN]

با آسيب‌هاي ورزشي هندبال آشنا شويم

ورزش هندبال از جمله ورزش‌هايي است كه كمتر مي‌بينم مردم در كوچه و خيابان و يا در پارك‌ها آن را بازي كنند. مردم در اماكن عمومي، فوتبال، واليبال و بسكتبال را به راحتي بازي مي‌كنند اما هندبال رشته‌اي است كه به بازي در باشگاه‌هاي ورزشي محدود شده است. شايد اگر كمي با قوانين اين ورزش آشنا شويم، بتوانيم از آن لذت بيشتري ببريم.

زمان پيدايش اين ورزش دقيقا مشخص نيست اما شكل‌گيري و پيدايش آن را مي‌توان به قبل از ميلاد مسيح نسبت داد. نقاشي‌هاي مربوط به اين ورزش، روي ديوارهاي قديمي شهر آتن در سال 1962 كشف شد. اين نقاشي‌ها مربوط به 600 سال قبل از ميلاد مسيح بود. به هر حال آنچه ما در حال حاضر به عنوان ورزش هندبال مي‌شناسيم، به وسيله آلماني‌ها پايه‌گذاري شد. در ابتدا اين ورزش مانند ورزش فوتبال با 11 بازيكن انجام مي‌شد اما به مرور شكل اين ورزش تغيير كرد و تعداد بازيكنان آن كاهش يافت.

قوانين بازي
بازي هندبال يك بازي تيمي است و هر تيم متشكل از 12 بازيكن است كه هفت نفر، بازيكنان اصلي زمين را تشكيل مي‌دهند. زمين هندبال داراي 40 متر طول و 20 متر عرض است و در هر نيمه زمين يك دروازه وجود دارد. وقت بازي براي بازيكنان بزرگسال دو نيمه 30 دقيقه‌اي است كه بين هر دو نيمه 10 دقيقه استراحت وجود دارد.
توپ را مي‌توان با استفاده از پاس‌هاي مختلف كه به وسيله دست‌ها، سر و سينه انجام مي‌شود، به سمت دروازه هدايت كرد. هنگام پاس‌كاري، بازيكن حق دارد سه گام قبل از دريبل توپ و سه گام هم بعد از آن بردارد و در اين زمان يا بايد شوت بزند و يا توپ را پاس بدهد.
بازيكن ذخيره، هر زمان مي‌تواند وارد بازي شود، به شرط آنكه يكي از بازيكنان اصلي از زمين خارج شده باشد. هر بازيكن بدون فعاليت مي‌تواند توپ را فقط سه ثانيه در اختيار داشته باشد و مكث بيشتر باعث بروز خطا مي‌شود. اگر بازيكني به طور مكرر خطا كند بار اول اخطار شفاهي مي‌گيرد، بار دوم كارت زرد مي‌گيرد و در مرحله سوم، دو دقيقه از زمين اخراج مي‌شود. اگر سه بار اخراج دو دقيقه‌اي براي يك بازيكن صورت گيرد‌ بازيكن كارت قرمز دريافت مي‌كند و ديگر قادر نيست به بازي ادامه دهد و يك بازيكن ذخيره به جاي او وارد زمين مي‌شود.

تجهيزات مورد نياز
بازي هندبال نياز به تجهيزات خاصي ندارد. تنها چيزي كه اين بازي نياز دارد يك توپ است. توپ هندبال كره‌اي شكل بوده و يك رنگ است. جنس آن از چرم طبيعي و يا مصنوعي است. سطح توپ نبايد براق و ليز باشد. در اين صورت، كنترل توپ از سوي بازيكنان مشكل مي‌شود. محيط توپ براي مردان، 58 تا 60 سانتي‌متر و براي بانوان، 54 تا 56 سانتي‌متر است. وزن توپ هم براي آقايان حدود 475 گرم و براي خانم‌ها كمي سبك‌تر و حدود 400 گرم است.
اين بازي به لباس خاص و يا تجهيزات ايمني مخصوص چندان نياز ندارد، زيرا آسيب‌هاي وارده در اين ورزش چندان شديد نيست و مي‌توان با رعايت چند نكته ساده، از بروز آنها جلوگيري كرد كه بعدا به آن اشاره خواهيم كرد.

آسيب‌‌هاي ورزشي در هندبال
اگرچه در اين ورزش عمدتا بازيكنان از دست‌هاي خود براي پاس‌كاري توپ استفاده مي‌كنند، ولي جالب است بدانيد كه آسيب‌هاي اين رشته بيشتر در اندام تحتاني ايجاد مي‌شود. طبق تحقيقات انجام شده، بيشتر از 50 درصد آسيب‌هاي ورزشي در رشته هندبال در ناحيه پاها است. شايد علت اين آسيب‌ها دويدن و پرش‌هاي سريعي است كه بازيكن بايد در طول بازي هندبال داشته باشد. مهم‌ترين آسيب‌ها در اين ورزش عبارتند از:
‌* كشيدگي عضلات‌ هامسترينگ: عضلات اين مجموعه در ناحيه پشت ران‌ها قرار دارند.
* كشيدگي عضلات چهارسر: اين عضله در جلوي ران قرار مي‌گيرد.
* كشيدگي تاندون آشيل: تاندوني كه باعث اتصال عضلات ساق به ناحيه پاشنه مي‌شود.
* آسيب مينيسك زانو
* پيچ‌خوردگي مچ پا
* پارگي ليگامان صليبي در زانوها
* آسيب مفاصل كتف

علل آسيب
علت‌هاي گوناگوني براي بروز اين آسيب‌ها در ورزش هندبال وجود دارد نداشتن آمادگي جسماني كافي براي انجام اين ورزش از مهم‌ترين اين علل است. بيشتر ورزشكاران قبل از ورود به زمين بازي، بدن خود را به اندازه كافي گرم نمي‌كنند و در نتيجه فشار ناگهاني وارده بر عضلات، به آنها آسيب مي‌رساند. بهتر است ورزشكاران قبل از شروع بازي، چند بار در اطراف زمين بدوند و نرمش‌هاي لازم براي گرم كردن نواحي حساس مثل مچ پاها و كتف‌ها را انجام دهند.
يكي ديگر از مهم‌ترين عوامل آسيب رسان به ورزشكاران، عدم انعطاف‌پذيري است. اين عامل بيشتر در افراد بالاي 30 سال باعث آسيب مي‌شود و اگر ورزشكاران بدون انجام ورزش‌هاي كششي، يك باره وارد زمين بازي شوند، ممكن است باعث آسيب به قسمت‌هاي مختلف بدن خود شوند.
يكي از علت‌هاي مهم آسيب‌ديدگي مزمن، بي‌توجهي به درمان به موقع آسيب‌هاي حاد وارده است. بسياري از آسيب‌هاي وارده در هندبال، به علت بروز فشار بيش از حد هنگام بازي در قسمت‌هاي مختلف بدن است. بيشتر ورزشكاران به اين آسيب‌ها توجهي نمي‌كنند و به بازي و تمرين خود ادامه مي‌دهند، در نتيجه آسيب‌ديدگي حالت مزمن پيدا مي‌كند. به همين علت به ورزشكاران هندبال توصيه مي‌شود در صورت احساس ناراحتي در هر يك از اعضاي بدن خود، از درمان مناسب و استراحت كافي غافل نشوند.
بعضي از ورزشكاران به علت مهارت نداشتن در تكنيك‌هاي ورزش هندبال، از حركات غيرفني و عجيب براي پوشاندن ضعف خود استفاده مي‌كنند. اين كار آسيب شديدي به بدن ورزشكار وارد مي‌كند. توصيه مي‌كنيم كه ورزشكاران به جاي انجام حركات غيرفني، تمرين بيشتري بكنند تا تكنيك‌هاي اين ورزش‌ را به درستي ياد بگيرند. اگر ورزشكاران بتوانند اين نكات را رعايت كنند مي‌توانند تا حد زيادي از آسيب‌هاي وارده به بدن خود پيشگيري كنند.

هندبال در مدارس
هندبال يك رشته ورزشي مناسب براي دانش‌آموزان در تمام مقاطع تحصيلي است. اين ورزش براي تمام سنين سرگرم كننده است، سبب تقويت تمام عضلات بدن مي‌شود، به علت تحرك زياد باعث تناسب اندام در دانش‌آموزان مي‌شود، ورزش چندان گراني نيست و جثه دانش‌آموز در موفقيت او در اين ورزش موثر نيست، يعني همه دانش‌آموزان با هر جثه‌اي مي‌توانند در اين ورزش پيشرفت كنند.

هندبال در بانوان
هندبال ورزش مناسبي براي بانوان است. اگرچه بعضي از كارشناسان معتقدند كه اين ورزش كمي براي بانوان خشن است اما عده كثيري هم اعتقاد دارند كه هندبال يكي از مناسب‌ترين ورزش‌ها براي حفظ تناسب اندام، سلامت و افزايش قدرت تفكر در خانم‌ها است.
هندبال علاوه بر اينكه يك ورزش سرعتي است و به سلامت قلب و عروق كمك مي‌كند، يك ورزش قدرتي نيز مي‌باشد كه در تقويت عضلات مختلف بدن نقش مفيدي دارد.‌

اثرات بدني هندبال
هندبال مي‌تواند روي سيستم‌هاي مختلف بدن تاثيرات مثبتي داشته باشد.
‌* آمادگي جسماني: هندبال باعث افزايش سرعت، قدرت، استقامت، چابكي و انعطاف‌پذيري در فرد ورزشكار مي‌شود.
‌* آمادگي رواني: خلا‌قيت و قدرت تصميم‌گيري در ورزشكاران اين رشته افزايش مي‌يابد.
‌* افزايش سرعت عكس‌العمل: ورزشكاران اين رشته نسبت به افراد عادي با سرعت بيشتري به تحريكات محيطي پاسخ مي‌دهند.
‌* آمادگي فكري: افزايش قدرت تمركز، اعتماد به نفس و توجه در اين ورزشكاران بيشتر است.
‌* شادابي: كسب مهارت و بازي در اين رشته باعث شادابي در بازكنان هندبال مي‌شود