( فردوسی بزرگ )
رضا شاه پهلوی
رضا شاه پهلوی موئسس سلسله پهلوی در 24 اسفند ماه 1256 چشم به جهان گشود و در 22 سالگی به خدمت نظام درآمد . در سال 1294 به فرماندهی نیروی شمل کشور گماشته شد و پس از سرکوبی یاغیان و شورشیان شمال کشور در سوم اسفند 1299 با شماری قزاق راهی تهران شد و سپس به نام سردار سپه فرماندهی کل قوا را عهده دار شد . تا سال 1302 خورشیدی به سمت وزارت جنگ و فرماندهی کل قوا خدمات شایان توجهی انجام داد و دگرگونی هایی در ساز و برگ آشفته کشور باقی مانده از دوره ننگین قاجار صورت داد . اقدامات سازنده و میهن پرستانه وی موجب شد تا وی به رضا شاه کبیر مشهور گردد .
در چهارم آبان ماه 1302 به نخست وزیری برگزیده شد , در همان روز احمد شاه قاجار به اروپا رفت و در نهم آبان 1304 مجلس شورای ملی ایران پایان حکومت قاجار را اعلام نمود و احمد شاه قاجار را از پادشاهی ایران خلع کرد و حکومت موقت را به سردار سپه واگذار نمود . در 21 آذر ماه 1304 مجلس موئسسان برپا شد و پادشاهی ایران به رضا شاه واگذار شد . در 28 آذرماه 1304 نخستین کابینه زمان رضا شاه برپا شد . در 6 دیماه فرمان انتخابات دوره ششم مجلس صادر گردید . در چهارم اردیبهشت 1305 آیین تاجگزاری وی صورت گرفت . رضا شاه پهلوی مردی ایران دوست بود و این امر در تاریخ بارها به ثبت رسیده است . نخستین خدمت وی به ایران هنگامی که وزیر جنگ بود انجام شد :
وی پدید آورنده ارتش نوین ایران بود .
سپس نیروهای انتظامی را با سازمانهایی تازه و اجرای قانون نظام وظیفه گسترش داد .
سرکشان و یاغیان کشور را سرکوب کرد و آرامش را به ایران هدیه داد .
فتنه انگلیس در خوزستان , که به فتنه شیخ خزئل مشهور است را خاموش کرد . شیخ خزئل از یاغیان بزرگ کشور ایران به حساب می آمد که به دنبال خودمختاری و تجزیه خوزستان از ایران بود تا نفت های این شهر را به انگلستان واگذار نماید . رضا شاه با تدبیر و قدرت تمام , وی و گروه منفورش را نابود کرد .
اصلاحاتی در وزارتخانه ها و ادارات دولتی پدید آورد .
روز 23 مهر ماه 1306 نخستین کلنگ احداث راه آهن سراسری ایران در ایستگاه تهران بر زمین خورد و در همان هنگام در بندر گز و خرمشهر هموار کردن راه آهن آغاز شد . این اقدام رضا شاه بدون هیچ گونه سرمایه های ملی ایران همچون نفت و گاز و زغال سنگ انجام گرفت . زیرا وی با فروش نیشکر خوزستان و برخی دیگر سرمایه های اندک این پروژه بزرگ را آغاز نمود . از دیگر اقدامات رضا شاه بزرگ میتوان :
لغو قرارداد ننگین کاپیتولاسیون . کاپیتولاسیون به اتباع بیگانه به خصوص انگلستان , آمریکا و روس متجاوز این اجازه را می داد که در ایران هرگونه که مایل هستند رفتار کنند . اتباع این کشورها در ایران آزادی کامل دارند و هرگونه خلاف و جرم و جنایتی را فقط باید در کشور خود پاسخ بدهند . رضا شاه این امر ننگین را به پایان رساند .
ویرانه های تخت جمشید تا پیش از به روی کار آمدن رضاشاه پهلوی
رضا شاه که خود را میراث دار کوروش بزرگ می دانست , اهمیت بسیاری به آثار باستانی ایران که میراث بشریت محسوب می شود قائل می شد . به فرمان وی تخت جمشید که سالها در زیر خرابه ها و تله ای از خاک قرار داشت بازسازی و ترمیم شد . این حرکت با حضور باستان شناس بزرگ جهان صورت گرفت . پس از تخت جمشید دهها آثار باستانی دیگر ایران ترمیم و بازسازی شد و به ترتیب ثبت نمودن آنها و حفاظت از آنها نیز انجام شد .
رضا شاه به دلیل عشق به ایران و فرهنگ و تمدن ایرانی فرمان برپایی آرامگاهی باشکوه برای فردوسی بزرگ داد . آرامگاه فردوسی در شهر توس را به مناسبت 1000 سالگرد فردوسی با حضور مشهورترین فردوسی شناسان جهان ساختند و به بهره برداری رساندند . در همین راستا آرامگاهی باشکوه برای حکیم عمر خیام نیشابوری فیلسوف بزرگ مشرق زمین ساخته شد . سپس برای عطار و چند تن دیگر از بزرگ مردان ایران نیز این امر صورت گرفت .
پایه گذاری و پیشبرد آ موزش و پرورش نوین و اجباری نمودن تحصیلات ابتدا یی و متوسطه به جای آموزش مکتبی در مکتب خانه های پوسیده و متحجر که تنها فرزندان طبقات مرفه و درباریان و اشرافزادگان می توانستند ا ز آن برخوردار شوند.
زنان پس از1300 سال نادیده انگاشته شدن و محرومیت از حقوق انسانی و مدنی و آموزشی از حقوق اجتماعی و آموزشی برابر با مردان برخوردار شدند .
تاسیس وزارت بهداری در سال 1305 و مبارزه ی پیگیر و بی امان برای ریشه کنی مالاریا ، آبله ، تراخم ، کچلی و بیماری های عفونی .
تقریبا در همه ی مراکز استانها بیمارستانها و مراکز درمانی ساخته شد از جمله گشایش بیمارستانهای بزرگی مانند بیمارستان هزار تختخوابی پهلوی تهران و تاسیس سازمانهای نیکوکاری مانند شیر و خورشید سرخ ، بنگاه حمایت مادران و کودکان .
برپایی اداره ثبت اسناد کشور
پایه گذاری فرهنگستان برای جایگزینی واژگان فارسی به جای لغات عربی .
تلاش بسیار برای استقلال اقتصادی و سیاسی کشور که برترین و عالیترین هدف ایرانیان و سران صدر مشروطیت بود. اخراج مستشاران نظامی و اقتصادی انگلستان و لغو قراردادهای ننگین نفتی با انگستان .
نجات کشور از ورطه ورشکستگی و سقوط اقتصادی دوره ننگین قاجار و نوسازی نظام مالی کشور و پدیداری نخستین بانک ملی درسال 1306 و چاپ اسکناس .
برپایی دانشگاه های بزرگ , معتبر و مدرن جهانی در ایران
برپایی کارخانه برق در ایران
برپایی کارخانه های قند سازی و پارچه بافی در ایران
برپایی ساختمانهای باشکوه در شائن کشور بزرگ ایران برای ادارت دولتی و وزراتخانه ها
برپایی سیستم بی سیم در ایران
اعزام صدها دانشجوی ایرانی به خارج از کشور برای آموختن دانش روز جهانی و سپس اجرای آنان در ایران
احداث صدها راه شوسه در ایران
پدید آوردن نیروی دریایی در خلیج فارس و دریای خزر
برپا کردن نیروی هوایی ایران
برپا کردن آموزشگاه های نوین در ایران
برپا کردن اداره سجل احوال
و . . .
شاه پهلوی و فرزندش
رضا شاه در سال 1313 خورشیدی بنا به دعوت کمال آتاتورک به ترکیه مسافرت نمود و این سفر پایه استحکام روابط ایران و ترکیه گشت . گفته می شود آتاتورک پیشنهاد تغییر فونت نوشتاری ایران را به رضا شاه داده بود . یعنی خط کنونی ایران که نوع نوشتن اش از فونت های عربی استفاده می شود همچون ترکیه به لاتین تغییر کند . تا ایران از فرهنگ و تمدن اعراب رسما جدا شود . رضا شاه پس از شنیدن این پیشنهاد ترکها به وی چنین پاسخ می دهد :
این کار را انجام دادید ولی من نمی توانم زیرا اگر این کار را بکنم چگونه پاسخ فردوسی , خیام , عطار , صائب تبریزی , نظامی گنجوی , حافظ , سعدی , مولانا و . . . را بدهم ؟
منظور رضا شاه به ترکهای عثمانی این بود که شما پیشینه تمدنی و فرهنگی ندارید که به این آسودگی تغییر نوشتاری می دهید و خود را به غربیان می چشسبانید ولی ما با هزاران سال ریشه و تمدن و بزرگانی که داشته ایم چنین کاری را نمی توانیم انجام دهیم . روز 3 شهریور 1320 در جریان جنگ جهانی دوم , نیروهای روس و انگلستان با وجود آنکه ایران بی طرفی خود را اعلام نموده بود به کشورمان یورش آوردند , منصور نخست وزیر وقت استعفا داد و سپس محمد علی فروغی ( ذکاء الملک ) نخست وزیر شد . روز پنجم شهریور ماه فرمان متارکه جنگ به ارتش ایران داده شد و روز 25 شهریور 1320 رضا شاه از پادشاهی استعفا نمود . گفته می شود انگلستان وی را به دلیل ایستادگی در برابر بیگانگان و خدمت به ایران وادار ( تبعید ) به ترک پادشاهی و کشورش نموده است . انگلیس و روسیه بزرگترین کشورهای متجاوز تاریخ ایران زمین هستند که در تمامی سطوح کشوری ما دخالت کردند - سرمایه های ملی ایران را غارت کردند - شهرهای ما را به اشغال در آورند - جهان را بر ضد ما تحریک نمودند - آثار باستانی و تاریخی ما را بدون دریافت اجازه در موزه های خود قرار دادند و در حراجی ها خرید و فروش نمودند - در سطوح جهانی برای محو دین و فرهنگ و تمدن و میراث کهن نیاکان ما کوشش کردند و حتی بزرگ مردانی چون رضاشاه را مجبور به ترک وطن کردند . به راستی ننگ تاریخ بر انگلیس بادا . . .
خسته و ناتوان رضاشاه پس از توطئه های انگلستان در تبعید ( آفریقا )
هر ایرانی آگاهی با دیدن این چهره خسته و ناتوان از مردی که یک تنه ایران ویران شده از قاجار را تحویل گرفته بود و در کمتر از 16 سال آن را در حد یک کشور قابل قبول و با چشم انداز آینده ای بزرگ تحویل آیندگان داد به یاد این سخن فردوسی بزرگ می افتد :
است رسم سرای جفا نباید از او چشم داری
رضا شاه تاج سلطنتی را در همان سال به پسرش بزرگش محمد رضا پهلوی واگذار نمود و خود از راه اصفهان و یزد و کرمان به بندر عباس و از آنجا با کشتی به سوی بمبئی رهسپار شد و در آخر مهرماه به جزیره موریس وارد شد و در چهارم مرداد ماه 1323 در شهر ژوهانسبورگ از شهرهای آفریقای جنوبی چشم از جهان فرو بست . پیکر بی جان وی را به قاهره بردند و در آنجا امانت ماند . در روز 17 شهریور 1329 پیکر وی را با هواپیما از مصر به اهواز آوردند و به وسیله همان راه آهنی که خودش بنا کرده بود از اهواز به تهران منتقل نمودند و با احترامات شایان توجهی در آرامگاه اش در شهر ری به خاک سپردند .
تدفین رضاه شاه کبیر در
متاسفانه پس از وی پسرش شایستگی پدرش را برای اداره کشور و امورات فرهنگی و سیاسی ایران نداشت و از سوی دیگر احزاب ضد ایرانی بسیاری در ایران شروع به فعالیت کرده بودند منجمله حزب کمونیست و توده ای ها و مجاهدین و افراطیون مذهبی و . . . این عوامل و برخی مسائل دیگر موجب فروپاشی نظام پهلوی شد . البته رضا شاه بزرگ نیز اشتباهاتی در طول پادشاهی اش داشت منجمله منع استفاده از زبانهای آذربایجانی , منع استفاده از لباسهای کوردی و . . . که این عدم آزادی برای اقوام ایرانی موجب ستم به آنان نیز شده بود . یا کشف اجباری حجاب از زنان ایرانی . بدون شک اگر برای انجام کارهای بزرگ بستر سازی نشده باشد آن کار به سرانجام نخواهد رسید . رضا شاه بایستی با فرهنگ سازی و آزادی به زنان ایرانی زمینه را برای انتخاب درست آنان مهیا می ساخت . چون زور و اجبار در هیچ کاری چه در برداشتن حجاب و چه در گذاشتن حجاب کارساز نخواهد بود .
محمد رضا پهلوی از یک سو به دلیل عدم همکاری با شادروان دکتر محمد مصدق و عدم فرهنگ سازی اصولی در ایران و از سوی دیگر دخالت مستقیم انگلستان و آمریکا در امورات کشوری ایران ( که در نهایت موجب برپایی کنفرانس سقوط شاهنشاهی در ایران که به کنفرانس گوآدولوپ مشهور است و سران کشورهای بزرگ جهان منجمله آمریکا و انگلستان و فرانسه و آلمان نیز در آن حضور داشتند ) و از سوی دیگر ایجاد فضای بسته سیاسی که موجب رشد گروهک های افراطی و غیر ایرانی شد محکوم به سقوط گشت . پس از کودتای ننگین 28 مرداد ماه توسط آمریکا در ایران دولت مردمی مصدق سقوط کرد و سیستم دیکتاتوری جایگزین آن شد . محمد رضا نیز با اجرای سیاستهای غلط راه آینده خود و کشورش را که بدون شک حق وی و کشور بزرگ ایران نیز بوده است را صراحتا بیان میکرد . اینکه ایران در 20 سال آینده به پای کشورهای اروپایی خواهد رسید , کشور ما دیگر به چشم آبی ها ( انگلیسی ها و آمریکایی ها ) باج نخواهند داد , انگلیسی ها چکمه هایشان را بالا بدهند و مملکت داری را از ما ایرانیان بیاموزند و . . . با اینکه محمد رضا شاه نیز فردی ایران دوست بود ولی عدم ایستادگی در برابر کشورهای مداخله جو در ایران ( انگلستان و آمریکا ) و عدم پذیرش درخواست مصدق برای تدبیل شدن ایران به یک کشور پادشاهی دموکرات که شاه نقش سیاسی در آن نداشته باشد و نخست وزیر با رای ملت فرد نخست کشور باشد حکومت محمد رضا فرو ریخت . برخی افراد بر این باورند که محمد رضا ضد دین بود . در حالی که وی شدیدا اعتقادات مذهبی داشت و بارها به زیارت امام رضا و مکه رفته بود . آرامگاه رضا شاه بزرگ نیز در سال 1357 به دستور خلحالی حاکم شرع در تهران با ضربه های ویرانگر فرو ریخت .
شاه پهلوی با چشمان گریان از وطنش خارج می
محمدرضا شاه پهلوی در قاهره ( مصر )
امیدوارم مورد پسند دوستان قرار بگیرد
منبع:
[External Link Removed for Guests]
