تانک ذوالفقار

[كيارش]

[External Link Removed for Guests]

[chieftain]

وقتی در سال 1994 برای اولین بار تصاویر تانک ذوالفقار از تلوزیون ایران پخش شد ، گمانه زنی محافل اطلاعاتی غربی و کارشناسان نظامی در مورد توانایی ها و ویژگی های این تانک آغاز و تا امروز که شاهد تولید نسل سوم تانک ذوالفقار هستیم ادامه دارد.

اصولآ تمامی اطلاعاتی که می توان از رسانه های گوناگون به دست آورد ، مبتنی بر حدث و گمان و برداشت های اطلاعاتی است که از تصاویر و یا فیلم های گرفته شده بدست آمده است. طراحی و ساخت این تانک ، خود نمایانگر احساس نیاز واحدهای نظامی ایران به سخت افزارهای جنگی قابل اطمینان و بومی است ؛ اندیشه ای که بر پایه تجارب زمان جنگ شکل گرفته است. بی شک ایران در ساخت این تانک ، از تجارب سایر کشورها نیز استفاده کرده است. با این حال هیچ کس و هیچ کارشناس نظامی ، ارزش های این تانک را منکر نمی شود و جالب است بدانید برخی از سایت های اينترنتی ، تانک ذوالفقار را در رده تانک های مدرن جهان قرار داده اند و این خود نمایانگر ارزش های فنی و نظامی این تانک ایرانی است. ذوالفقار گذشته از شباهت ها و همسانی هایی که با برخی تانک های امریکایی و روسی دارد ، طرحی کاملآ بومی است که بر پایه فناوری موجود در ایران به نتیجه رسیده و این خود مهمترین نقطه قوت ذوالفقار به حساب می آید.



بومی بودن یک فناوری ، دارای ارزش های فراوانی از جمله داشتن چشم اندازهای پیشرفت و افزایش توان مهندسی در واحدهای فنی است. مسئله ای که می توان آن را به عینه در روند تکامل تدریجی تانک ذوالفقار دید. از اولین نمونه های آن تا جدیدترین مدل های ارائه شده ، جای پای نوآوری و ابتکار به خوبی دیده می شود. اگر در اولین نمونه ارائه شده می شد نشانه های تانک M60 امریکایی را دید ، اما در نمونه ذوالفقار 3 این همخوانی ها کمتر به چشم می آید. اگر در دو مدل قبلی (ذوالفقار 1 و 2) ، برجک تانک رگه هایی از تانك T72 روسی را در خود داشت ، اما در ذوالفقار 3 مهندسین ایرانی این یکسانی و همخوانی را به کمترین میزان ممکن کاهش داده اند. در اولین نمونه های ذوالفقار ، می شد احتیاط مهندسین و محافظه کاری کارشناسان ایرانی را به خوبی مشاهده کرد. زیرا طراحی آن گرچه زیبا ولی ساده صورت گرفته بود. در مدل های بعدی ، رفته رفته این طراحی شکل بهتری به خود می گیرد و به ویژگی تانک های معاصر جهان نزدیک تر می شود.

منابع اطلاعاتی غربی بر این باورند که کارشناسان روسی و برخی کشورهای شرق اروپا از جمله لهستان ، ایران را در تکمیل این تانک یاری داده و فناوری مورد نیاز چنین کاری را فراهم ساخته اند. با توجه به آنکه کشورمان ، تانک T72S را تحت امتیاز روسیه در ایران تولید کرده است (T72S مدل بهینه شده و یا ارتقاء یافته تانک T72 محسوب می شود) کارشناسان امور نظامی اعتقاد دارند که ذوالفقار ، وامدار تسلیحات این تانک از جمله سامانه کنترل آتش و توپ 125mm آن است. گرچه ایران این موضوع را رد و اعلام نموده در آخرین نمونه ذوالفقار ، این تانک از جنبه های فنی کاملآ بهینه شده و دارای سامانه کنترل آتش پیشرفته رایانه ای و مسافت سنج لیزری مدرن است و فناوری ساخت آن کاملآ بومی شده است. با وجود تحریم های امریکا ، احتمالآ ایران برخی از فناوری های نظامی مورد نیاز خود را از کشورهای شرق اروپا و همچنین کشورهای امریکای جنوبی (ازجمله برزیل) بدست آورده است. اولین گمانه زنی ها در مورد ذوالفقار ، مبتی بر این بود که این تانک حاصل مهندسی معکوس تانک های M60/2 و M48 و T72 می باشد. ارزیابی های بدست آمده از تصاویر ، نمایانگر این است که بدنه ذوالفقار شباهت هایی به تانک M60 که سالها در نیروی زمینی ارتش ایران مورد استفاده قرار می گرفته و پیش از انقلاب خریداری شده است دارد. همچنین با توجه به شکل و ساختار برجک تانک ، گمان می رفت که ذوالفقار از تجهیزات تانک های روسی استفاده می کند. در مجموع این تانک را محصول آمیختگی تانک های امریکایی و روسی می دانند. ایران از کاربران تانک های روسی 55 & T54 وT72 است. در کلاس تانک های امریکایی ، ایران انواع مختلفی از مدل های M را در اختیار داشته و دارد. به ویژه نیروی زمینی ایران از کاربران قدیمی تانکM60 محسوب می شود. تمامی تانک های مدل T روسی از موتور دیزلی استفاده می کنند که اگزوز آن ، بالای بدنه و سمت چپ تانک قرار دارد. احتمالآ ذوالفقار نیز از یک موتور دیزلV شکل با توانایی تقریبی 1000 اسب بخار استفاده می كند. این میزان قدرت با توجه به وزن تانک که منابع ایرانی آن را چیزی در حدود 40 تن تخمین می زنند ، سرعتی معدل 70km (کیلومتر بر ساعت) را به ذوالفقار می دهد. دریچه ورودی تانک بالای برجک و سمت راست بدنه قرار گرفته است. برجک تانک دارای زاویه های هندسی مناسبی است که به خاطر نوع طراحی آن ، برخی از صاحب نظران نظامی را بر آن داشته تا ادعا کنند که تانک ذوالفقار ، تقلیدی ساده از تانک M1 امريكايي است!

همانند سایر تانک ها و بنا بر عرف موجود ، راننده تانک ذوالفقار نیز در سمت چپ بدنه قرار می گیرد. راننده تانک می تواند با باز کردن دریچه دید بالای سر خود ، به سمت راست به هدایت چشمی تانک بپردازد و یا اینکه از پریسکوپ استفاده نمايد. تانک ذوالفقار مجهز به سامانه دید در شب و سامانه تهویه هوا برای خارج کردن گاز ناشی از شلیک توپ است. با توجه به اینکه منابع اطلاعاتی گزارش داده اند که صنایع نظامی ایران ، کار مقاوم سازی تانک های نیروی زمینی ارتش را در برابر حمله های میکروبی و شیمیائی آغاز کرده كه احتمالآ این تغییرات و بهسازی ها ، شامل حال مدل های جدید ذوالفقار نیز شده است. توپ 125mm ذوالفقار همانند تانک T72 ، به صورت خودکار مسلح می شود. همچنين تانک ذولفقار ، مجهز به مسافت یاب لیزی است و برجک آن نیز دارای سامانه برقی می باشد. در تصاویر منتشر شده از ذوالفقار 1 ، می توان سامانه هشدار دهنده و پدافند لیزری ساخت مؤسسه آموزشی و تحقیقاتی صنایع دفاع ایران را نیز دید. این سامانه می تواند کاربران خود را با تابش پرتوهای لیزر هدایت کننده ، از جنگ افزارهای هدایت شونده ضدتانک آگاه کند. این سامانه می تواند سمت تابش پرتوهای لیزری را با دقت زاویه ای تا 15 درجه تعیین کرده و همچنین توانایی تشخیص پرتوهای مستقیم و یا غیرمستقیم مسافت یاب های لیزری را از نشانه گذارهای لیزری دارد. این سامانه قدرت واکنش پرسنل تانک را در برابر تهدیدها افزایش داده و حتی امکان فعال شدن خودکار و به موقع واحدهای پدافندی را در سمت زاویه تهدید فراهم می سازد. پدافند مورد استفاده این سامانه به صورت انتخابی ، می تواند ترکیبی از پرتاب کننده های نارنجک دودزا باشد. این کار باعث شکستن قفل لیزری پرتابگرهای دشمن می شود. گروه طراحی عنوان کرده اند که پوشش این سامانه هشدار دهنده 360 درجه در افق و 60 درجه در بلندا است و می تواند بر روی تجهیزات دیگری نیز نصب شود.

عمده تغییراتی که بر روی مدل های ذوالفقار اعمال شده ، بیشتر در قسمت برجک تانک بوده است. آنچه که از تصاویر ذوالفقار 3 به دست می آید آن است که بدنه ذوالفقار 3 ، با اسکلت بندی پیشینیان خود تفاوت دارد. بدنه تانک ذوالفقار 1 ، شباهت زیادی به تانک M60 امریکایی داشت و زنجیر چرخ های آن نیز احتمالا مشابه همان تانک بود. اما در ذوالفقار 3 ، بدنه تانک دچار تغییرات زیادی شده است. (به ویژه در بخش روبرویی تانک) این تغییرات شامل افزایش قطر زره بدنه عقبی و همچنین تغییراتی در زره برجک تانک می شود. زره بخش جلویی تانک نیز برخلاف شباهت های قبلیش به زره M60 ، این بار بخش بالایی آن با زاویه دید راننده تانک برابر شده و صاف به نظر می آید. احتمالآ این تغییرات به چند دلیل صورت گرفته است. اولین احتمال آن تزریق فناوری های جدید به چرخه صنایع تانک سازی ایران است و دومین عامل آن می تواند افزایش تهدیدها از جانب تسلیحات جدید ضدتانک باشد. به این معنی که ذوالفقار ، برای مقاومت بهتر در برابر این نوع تسلیحات (که روز به روز هوشمندتر می شوند) به زره بهتر و زخیم تری (با آلیاژهای بهتر) نیاز دارد. مدل های مختلف تانک ذوالفقار ، نمایانگر نوع سمت گیری های نظامی ایران در همکاری های نظامی با دیگر کشورهاست. تانک های ذوالفقار 1 و 2 ، با استفاده از فناوری روسیه و بلوک شرق ساخته شدند. اما ذوالفقار 3 ، حاصل همکاری نظامی ایران با کشورهای خارج این حوزه است. برخی از منابع اطلاعاتی ، از همکاری نظامی ایران و برزیل خبر داده بودند و این احتمال که ایران فناوری های تازه ای را از برزیل دریافت کرده باشد زیاد است. باید دانست که برزیل خود دارای فناوری ساخت تانک است و تاکنون صنایع نظامی آن کشور ، چند تانک را برای ارتش برزیل طراحی کرده و به مرحله ساخت رسانده است. به همین خاطر ذوالفقار 3 ، شباهت هایی با تانک برزیلی اوسریو دارد.

ایران بجز تانک ذوالفقار ، تانک سفیر 74 را نیز تولید می کند. (سفیر 74 ، همان تانک T72S روسی است) صنایع دفاعی ایران همچنین زره پوش های تندر 1 و 2 و همچنين نفربری به نام براق را نیز به تولید رسانده است. این صنایع همچنین بر روی موشک های ضدزره نیز کار می کند و تاکنون انواع مختلفی از موشک های هدایت شونده و غیرهدایت شونده را برای ارتش ایران تولید کرده است. (موشک ضدتانک طوفان و رعد 1 و 2) به نظر می رسد صنایع دفاعی ایران پس از هجوم امریکا به عراق و افغانستان ، روند کار خود را شتاب بخشیده و به احتمال زیاد خط تولید تانک ذوالفقار نیز تقویت شده است. تانک ذوالفقار ، تانکی مدرن و قابل اعتماد است و ارتش ایران می تواند به ساخت یک تانک ایرانی با استفاده از فناوری داخلی افتخار کند.

:grin: :grin:

[viper]

وقتی سمت شرق تهران برای کار شخصی رفته بودم این تانک ودیددم که البته 4 تا بودن من از یکیشون عکس گرفتم
[External Link Removed for Guests]

[ali nuri]

با سلام خدمت دوستان.

در صورت رويارويي تانك ذوالفقار يا تانك T-72 كه خود ايران مونتاژ يا ميسازه با تانكي مثل M1 آمريكا تانكهاي ايران قادر با رويارويي با اين تانك هستند؟

[sand_fighter]

نه تنها تانک ذوالفقار قادر با رویارویی با این تانک است بلکه در محیط ایران بسیار از این تانک قابل تر و چابک تر است در مورد تانک T72 هم باید بگم هیچ تانکی در دنیا به خوبی تانک های روسی نیست اگر تانک روسی از کادر مجربی برخوردار باشد (این حرف را یکی از دوستان پدرم که فرمانده تانک چیفتن بود زمانی که پدرم در ارتش بود زد ) پس میشه نتیجه گرفت با در نظر گرفتن دانگریدهایی که ایران بر روی این تانک صورت داده و تمرین های سخت خدمه این تانک . T72z باید از پس تانک آبراماز بر بی آید.

[ali nuri]

از توضيحاتي كه دادي متشكرم.
ولي اولين انتقادم از حرفت :
اول اين كه تو همين جنگ اشغال عراق ، عراق T-72 هم داشت ( حالا نمي دونم از چه مدليش) ولي نتونستن كاري از پيش ببرن و اين تانكا(آبراماز) با بمبهاي كار گذاشته شده يا خرابكاري و آتش اشتباه از بين رفته يا از كار افتادن .
اينم قبول دارم كه اين مهارت خدمه و همچنين آتش پشتيباني - محافظت و همراهي با نيروهاي پياده و .......... تعيين كننده است.
من كشورمو دوست دارم تو همين ارتشم خدمت كردم .
ولي بعيد مي دونم تانكهاي با تكنولوژي در سطح چيفتن يا T72 ( البته ذوالفقار چون ازبهينه سازي و تغييرات كه در توليدش صورت مي گيرد اطلاع درستي ندارم) اما نسل اول و نسل دوم همين ذوالفقارم نمي تونه كارايي داشته باشه.
چيفتن با بهينه سازيهاي كه جهاد خودكفايي روش انجام داده فقط سيستم آتش و فكر كنم سيستم انتقال قدرت و فكر كنم رو زره اونم كار كردن ولي فكر نكنم زياد موثر باشه.
چون من قدرت يك تانك رو در قدرت آتش ، مقاومت زره ، قدرت مانور ، چالاك بودن (البته با اطلاعات محدودي كه دارم) مي دونم.
دومين انتقادم:
من مطمئن نيستم ديگه روسيه حرف اول رو در صنايع تانك سازي يا داشتن ابر تانك بزنه ! چون ديگه نه ابهت اتحاد جماهير شوروي رو داره و همچنين با بودجه به مراتب كمتر از شوري و با وجود تانكهاي لكرك يا لئوپارد يا مركاوا و ....... تانكهاي در حد T-80 و T-90 مي تونن قد علم كنن.

[sand_fighter]

دوست عزیز خیلی خوشحال شدم که انتقاد کردی اینطوری آدم چیز یاد میگیره
دوست عزیز در مورد تانکهای عراقی در زمان اولین برخورد هیچ کدام از تانک های عراقی از زره واکش دهنده استفاده نمیکردن و از هیچ گونه گلوله های زد زره هم استفاده نمیشد (همان گلوله های قدیمی جنگ تحمیلی بهره برده میشد ) به همین دلیل به سختی تانکهای ام1 آسیب میدیدن (البته امریکایی ها بیشتر از این ها ترسو هستند که بدون پشتیبانی گانشیپ های آپاچی با این تانکها روبه رو بشن ) ولی تانکهای تی72زد بسار پیشرفته تر از تانکهای در پید عراقی هستند!!!!
دوست عزیز تانک های ام1 رو هیچ ارتش قوی تاکنون به چالش نکشیده است تنها ایران است که می تواند چهره واقی ضعیف این تانک رو به رخ جهانیان بکشد
در مورد تانک های ذوالفقار 1 و 2 می تونم همین قدر بگم که این تانک ها فقط برای محیط های کوهستانی ساخته شدن که واقا کار آمد هستن البته بیشتر نسل2 نه 1

من مطمعنم که تانک های روسی مخصوصا تی80 در امنیت و چابکی حرف اول را میزند ولی این در حالی است که این تانک به صورت واقعی در میدان نبرد نبوده تا قدر وحشی خود رو به رخ غرب بکشد.


اگر باز هم انتقاد سازنده دارید خوشحال میشم بشنوم

[ali nuri]

بله خوب حرف حق جواب نداره.
در مورد پشتیبانیم بله درست می گیید منم نشنیدم مثلاً یه گروه سرباز پیاده آمریکایی تنهایی کار شاقی کنن مگه با پشتیبانی توپخانه ، هلیکوپترها یا همین تانکها.
راستی این زره واکنش دهنده همون مکعبهای هست که رو بدنه T72 است؟
ولی خوب تو جنگ اول خلیج فارسم، عراق اون موقع تازه جنگ 8 ساله رو تموم کرده بود و هنوز تانکای T72 عراق درست حسابی بودن و آبرامازهای آمریکایی نسل A1 بودن الان فکر کنم بهتر شدن.
ولی نمی دونم چرا تو کتم نمی ره این آبرامزه خیلی پوست کلفته!!!!!!!!!!

حالا زره ذوالفقارم مدرنه یا همش حرفه برای دلخوشی؟ T72z ایرانم از همین تکنولوژی برخوردار است؟

تو مقالات همین سایت خوندم نسل اول ذوالفقار از نظر تکنولوژی شبیه M60 و نسل دومش شبیه تانکهای روسی؟

خدمتم تو یه رزمایش با لشگر 92 زرهی و لشگر 23 تو قالب یه عملیات ایزایی بودیم از تانک scirpion گرفته تا شیر قدیم ایران چیفتن مارک، بود ولی از ذوالفقار خبری نبود یعنی من ندیدم.

یعنی واسه سپاه تولید میشه؟ یا فعلاً جزو اسرار؟

تو پستتون گفتید نسل 1و2 ذوالفقار واسا کوهستان طراحی شدن؟

مگه تانک تو کوهستانم می تونه حرکت کنه منظورم جاده کوهستانی نیستا از نظر جغرافیا و شرایط طبیعت کوهستان؟؟؟؟؟؟؟؟؟؟

یه تانک 30 40 تنی تو کوه می تونه حرکت کنه، تجسمش یکم تخیل بالا می خواد.

[sand_fighter]

تو که عزیز دلمی تا فردا هم واست مینوسم
بله همان کاشیهای است
تانکهای تی72 عراقی بسیار در جنگ آسیب دیده بودن و چون عراق مستقیما ا شوروی خرید می کرد (سری خریداری شده بعد از جنگ) و مثل ما دانگرید و تولید نمی کرد (خودت روسهارو میشناسی ) جنس آشغال مفروختن حتی این تانکها از گلوله های ضد زره هم برخوردار نبودن (از گلوله های ساده ی توپ استفاده میشد که آن زمان قدیمی بودن)
قبول دارم پوستش کلفته !!
یه چیزی میگم بین خودم باشه ما تعدادی تانک ام1 و 1 دستگاه مرکاوارو از عراق و لبنان به ایران آوردیم دیگه چجوریش رو نه من می دونم نه آمریکایی ها !! ولی تانک مرکاوا از طریق سوریه و لبنان بعد از جنگ اول حزب ال.. به ایران آورده شد علت جا گزاریش هم موتور خراب شدش بود که اسراییلی ها آن رو نتوانسته بودن با خود بیاورند این چند تانک به شدت کالبد شکافی شدن و از تکنولوژیشان تا حد ممکن استفاده شده !!!!!
بله !!!
نه نبود قرار نیست هم باشد تا زمان موعد (به علت جاسوسی ماهواره ها و ....)

درست متوجه نشدی این تانک توری طراحی شده که بتوان تو محیط هایی هم مانند تانک عمل کند هم توپی که در کوهستان مستقر است !!و همین طور در محیط هایی با پستی و بلندی های زیاد !


بازم اگه خواستید سوال کنید در خدمتم!!!!

[Mil@d]

sand fighterعزيز
هم شهري باحالم.

عزيز مطلعي به من گفت تانک ذوالفقار 3 وارد سازمان رزم لشکر زرهي 7 ولي عصر خوزستان نيروي زميني سپاه شده است.

خبري نداري؟

[sand_fighter]

بله شده ولی اینکه بخوان توانایی ها و مانور این تانک رو برای مردم عادی و جهان به نمایش در بیاورند کمی زود است !!!

[ali nuri]

بازم ممنوم دستت درست.

بله روسها از بیخ ...... هستند حالا چه با ما چه با رژیم بعث!

یه انتقاد دیگه از حرفت:

می دونم که تانک یه جنگ افزار مستقیم زنه مثل توپ نمیشه ازش استفاده کرد.

البته از این کار ایرانیا تا دقیقه 90 هیچ کس سر در نمی آره والا ماکه هم نژادشونیم تو کارشون موندیم!

یه مثال بزنم:

من نه پدر دارم نه مادر ( یعنی فوت کردن) بعدش مدارک معافی فرتادم واسه نظام وظیفه ولی دفترچه اعزام اومد بعدش 2 ماه لشگر 92 آموزش و2 ماه هم سر پل ذهاب دوره کد تخریب ، جالبش بعد 5 ماه تو یگان بودن معافیم اومد!!!!!!!!!!!!!!!

حالا شاید بگی چه ربطی به موضوع تاپیک داره ؟ فقط خواستم بگم هیچکس از فرآیند تولید و تکامل ذوالفقار اطلاع 100% نداره.

جدی آبراماز با مرکاوا تو ایران موجود است ؟ یعنی تیکه تیکه کردنشون؟ اگه این جوری باشه که پدر صاحب بچه تانک در اومدس!!!!!!!

می خوان چیکار واسه آزمایش؟

پس اگه تمام تکنولوپی زره و توپ و سیستم پدافندیش رو بشه......... اوه اوه اوه چه شود!

اگه بتونن زره ذوالفقارم مثل آبراماز درارن خیلی عالی میشه.

این عکس بالای صفحه عجب آتیشی از دهانه توپ ذوالفقار دراومده!!!

ذوالفقار از این سیستمی که نمیزاره موشک روش قفلش هم داره؟

خدا رو شاکر باشیم که دارن یه تانک متفاوت می سازن و مثل نیرو هوایی ور ندارن M60 دو سه دهه پیشو یکم گندترش کنن بگن تانک جدید و به تولید انبوه برسونن!!!!!!!

من چند وقتی تمام تاپیکها رو از هواییش بگیر تا ادوات زمینی مرور می کنم ،