یک پروانه رمز تکامل موجودات زنده را فاش کرد...!!!!

[samanrossonero]

دانشمندان موفق شده‌اند با مطالعه خانواده‌اي از پروانه‌ها، پاسخ اين مطلب كه چرا با گذر زمان از يك گونه از موجودات زنده، دو گونه مجزا منشعب مي‌شود را شناسايي كنند.

به گزارش سايت اينترنتي "بي‌بي‌سي‌نيوز"، با توجه به تنوع زيستي گسترده موجودات زنده در كره زمين، پديده ايجاد زيرشاخه‌هاي جديدي از يك جاندار، به وفور در محيط زيست رخ داده اما دانشمندان پيش از اين هيچ‌گاه موفق به شناسايي عوامل متمايز شدن اين زيرشاخه‌هاي جديد، نشده بودند.

محققان دانشگاه "هاروارد" در آمريكا در مطالعه‌اي جديد متوجه شدند دو گونه از پروانه‌ها كه از لحاظ ژنتيكي بسيار مشابه يكديگر هستند و در محيط جغرافيايي يكساني نيز زندگي مي‌كنند، از نقشهايي كاملا متفاوتي روي بالهاي خود برخوردارند.

به گفته محققان، تفاوت مشهود رنگها و نقشهاي بالهاي اين دو گونه از پروانه احتمالا بدان علت ايجاد شده كه اين دو گونه پروانه از يكديگر متمايز شوند و پروانه‌هاي متعلق به خانواده‌هاي مجزا كه از لحاظ ژنتيكي تفاوت اندكي با يكديگر دارند، با اشتباه با يكديگر آميزش نمي‌كنند.

اين عامل جلوگيري از آميزش ميان دو گونه سبب مي‌شود كه با گذر زمان تفاوتهاي ژنتيكي ميان دو گروه نيز بيشتر شده و سرانجام كاملا از يكديگر جدا شوند.

به گفته "نيكولاي كاندل" محقق دانشگاه "هاروارد" كه در اين مطالعه حضور داشته، عاملي بايد از آميزش زيرشاخه‌هاي يك جاندار با يكديگر جلوگيري كند تا اين زيرشاخه‌ها به مرور كاملا جدا و متمايز شوند.

به طور مثال اگر يك كوه يا يك رودخانه سبب جدايي ميان دو جمعيت از يك گونه جاندار شود و اعضاي اين دو جمعيت براي صدها نسل با يكديگر آميزش نكنند، پس از گذشت مدتي طولاني چنان تفاوتهاي ژنتيكي در ميان آن دو جمعيت ايجاد مي‌شود كه ديگر عملا توليد مثل آنها با يكدگير غير ممكن مي‌شود.

با اين وجود، عوامل جغرافيايي نظير كوه و رودخانه تنها عوامل جدا شدن زيرشاخه‌هاي جانداران نيستند و گاهي همانند همين پروانه، مشاهده مي‌شود كه دو زيرشاخه از يك جاندار در كنار يكديگر زندگي كرده اما با گذر زمان كاملا از لحاظ ژنتيكي از هم جدا مي‌شوند.

دانشمندان عقيده دارند به غير از جدايي فيزيكي، مكانيزم ديگري كه سبب جدايي ژنتيكي زيرشاخه‌هاي مشابه جانداران از يكديگر مي‌شود، همين خودداري آنها از آميزش با اعضاي زير شاخه ديگر است اما اين پديده معمولا بسيار به كندي صورت مي‌گيرد و تا پيش از اين هيچ‌گاه مستقيما مشاهده نشده‌است.

محققان دانشگاه "هاروارد" در حين مطالعه خانواده وسيعي از پروانه‌ها به نام "آگروديتوس" كه در آسيا پراكنده‌اند متوجه شدند اگر دو گونه پروانه از اين خانواده كه از لحاظ ژنتيكي تفاوت اندكي با هم دارند در مكانهاي جغرافيايي جدا از يكديگر زندگي كنند، نقش بالهاي اين دو گونه تفاوت چنداني با هم نخواهد داشت زيرا امكان آميزش تصادفي ميان اعضاي دو گونه وجود ندارد، اما اگر دو گونه نزديك از لحاظ ژنتيكي از اين پروانه‌ها در منطقه جغرافيايي يكساني زيست كنند، در آن صورت نقش بالهايشان كاملا از يكديگر متفاوت مي‌شود و امكان آميزش اشتباهي ميان آنها از بين مي‌رود.

به گفته محققان، اين امر سبب مي‌شود كه پروانه‌هاي هر گونه تنها از گونه خود جفت يابي كنند و به مرور از لحاظ ژنتيك كاملا از گونه ديگر متمايز شوند.

بسياري از گونه‌هاي مختلف خانواده "آگروديتوس" به اندازه‌اي از لحاظ ژنتيكي مشابه يكديگرند كه مي‌توانند جفت خود را از ميان يكديگر انتخاب كنند، اما مكانيزم فوق سبب پيشگيري از آميزش اعضاي گونه‌هاي مختلف، اما مشابه از اين خانواده پروانه‌ها مي‌شود.

نتايج اين مطالعه در آخرين شماره نشريه علمي "نيچر" به چاپ رسيده‌است.