به گزارش خبرگزاري فارس، نيروي هوايي ارتش جمهوري اسلامي ايران كه در جريان عمليات فتح المبين خود را براي نبردي طولاني در اين مرحله از دفاع مقدس آماده كرده بود ضمن حفظ توان عملياتي طرحهاي لازم را تهيه و آماده اجراي مأموريتهاي محوله شد.
اين عمليات كه تنها به فاصله يك ماه پس از عمليات فتحالمبين در منطقهاي به وسعت 5400 كيلومتر مربع (نزديك به سه برابر وسعت منطقه عملياتي فتحالمبين) انجام شد، «بيتالمقدس» نام گرفت. اين منطقه از شمال به كرخهكور و هويزه، از جنوب به اروندرود و خرمشهر، از شرق به رود كارون و از غرب به هورالعظيم و القرنه عراق محدود ميشد.
در آخرين روز از فروردين سال 61 به فرمان فرماندهي كل قوا قرارگاه كربلا به صورت تركيبي از سامانه فرماندهي ارتش و سپاه تشكيل گرديد و نخستين طرح پذيرفته شده اين قرارگاه براي آزادسازي خرمشهر با نام كربلاي 3 انتشار يافت. 3 قرارگاه عملياتي زميني تحت امر فرماندهي قرارگاه كربلا با نامهاي نصر، فتح و قدس و قرارگاه چهارم با نام ستاد ويژه عمليات هوايي و با دستور رزمي شبح 3 در پايگاه هوايي دزفول آغاز به كار نمود.
با توجه به استعداد و تركيب جديد نيروي زميني عراق كه به انواع تجهيزات دفاع هوايي در ردههاي مختلف مجهز شده بود ضرورت به كارگيري حجم وسيعتري از امكانات آفندي و پدافند هوايي به خوبي احساس ميشد. در اين منطقه 5 لشكر زرهي و 2 لشكر پياده و يك لشكر مكانيزه دشمن با تجهيزات كامل به همراه 14 تيپ مستقل پياده و زرهي، 3 تيپ گارد مرزي و 3 تيپ نيروي مخصوص مسلح به انواع تجهيزات پدافند هوايي موشكي ارتفاع بالا متوسط و كم و توپخانه ضدهوايي در منطقه مستقر بود.
دشمن با تجربه تلخي كه از شكست مفتضحانه خود در عمليات فتحالمبين به دست آورده بود براي برطرف نمودن ضعفهاي خود اقدام به انتقال هواپيماهاي پيشرفته ميراژ اف يك و ميگ 23 از پايگاههاي مستقر در عمق خاك خود به پايگاههاي مقدم جبهه كرد و با وجود ضعف هاي آشكار در آموزش خلبانان خود به مقابله با تهديدات نيروي هوايي ارتش جمهوري اسلامي ايران پرداخت.
قرارگاه هوايي با دستور عملياتي شبح 3 همطراز با ساير قرارگاههاي زميني و به منظور تهيه آتش پشتيباني دفاع هوايي و پشتيباني رزمي وارد كارزار شد كه در اين عمليات پايگاههاي مختلفي از نيروي هوايي با انواع شكاري بمبافكن، رهگير و ترابري وارد صحنه نبرد شدند.
عليرغم تهديدات پدافند هوايي و هواپيماهاي پوششي دشمن، خلبانان جان بر كف ايران، عمليات مربوط به شناسايي تاكتيكي و عكسبرداري هوايي از تركيب و استعداد نيروهاي عراقي مستقر در صحنه عمليات را به طور مستمر و موفقيتآميزي انجام دادند و به محض تطبيق آخرين اطلاعات دريافت شده با طرحهاي در دست اجرا، مرحل اول عمليات بيت المقدس در روز دهم ارديبهشت ماه 61 با رمز عملياتي «يا علي بين ابيطالب(ع)» آغاز شد.
هواپيماهاي شناسايي نيروي هوايي ارتش جمهوري اسلامي ايران چندي قبل از آغاز عمليات، عكس سرنوشت ساز و قابل تفسيري را از منطقه عمليات گرفت و اين عمليات با دستور رزمي «ناصر» آغاز گرديد.
دشمن كه جنگندگي و قدرت عمل نيروي هوايي ايران را در عمليات فتح المبين به خوبي مشاهده كرده بود با اتخاذ تمهيداتي از طريق افزايش كارايي رادارهاي دوربرد خود سعي كرد تا پرواز هواپيماهاي بمباران كننده ارتفاع بالاي ايران راهرچه سريعتر كشف و با اجراي شيوههاي پروازي مناسب هواپيماهاي ميراژ اف يك را به منظور خنثي سازي حملات هواپيمايي ايران به كار گيرد.
نيروي هوايي عراق همچنين با اختصاص تعداد زيادي از هواپيماهاي رهگير تلاش و سعي را براي مقابله با هواپيماهاي اف 14 آغاز نمود تا بدين وسيله در اقتدار نيروي هوايي ارتش جمهوري اسلامي ايران بر آسمان منطقه عمليات ايجاد اخلال نمايد.
اين تمهيدات دشمن با اتخاذ تدابير مناسب و تغيير تاكتيك خنثي شد و عمليات پشتيباني نزديك هوايي از رزمندگان به طور قاطع و مستمر انجام و در نهايت منجر به بازپسگيري بخش عظيمي از خاك كشورمان و آزادسازي خرمشهر عزيز گرديد.
احداث سايتهاي تاكتيكي هاگ و همچنين هدايت و كنترل عملياتي آنها از طريق ايستگاههاي رادارنيروي هوايي و بهره گيري از اطلاعات دريافتي از پستهاي شنود الكترونيكي مستقر در منطقه عاملي كمنظير در تاريخ نيروي هوايي بود و در مجموع بيش از 40 فروند از جنگندههاي دشمن سرنگون گشته و در راه حصول اين هدف نيز شهداي گرانقدر تقديم انقلاب اسلامي گرديد.
در طول عمليات بيتالمقدس در حاليكه كليه تلاشهاي هوايي نيروي هوايي ارتش جمهوري اسلامي ايران در منطقه نبرد از طريق ستاد عمليات هوايي جنوب هماهنگ، هدايت و كنترل ميشد تيزپروازان نيروي هوايي با بمباران پي در پي نيروي دشمن در محورهاي شط علي، جفير، شلمچه، طلاييه، كوشك، حميد، حسينيه و گرمدشت قواي عراقي را كاملا زير فشار قرار دادند.
به دنبال متلاشي شدن سازمان رزمي و كاهش توان نيروهاي نظامي دشمن درعمليات بيت المقدس رژيم عراق براي نجات خود مذبوحانه دست به تلاش هاي سياسي زد.
خبرگزاري آسوشيتدپرس همزمان با محاصره خرمشهر توسط نيروهاي ايران و قطع خطوط تداركاتي ارتش عراق در اين منطقه در گزارشي اعلام نمود. عراق در حالي كه مشغول نبرد براي دفع حملات ديگري از جانب ايران است به همسايگان عرب خود گوشزد كرد به موجب قراردادي منعقده بايد به عراق كه به شدت تحت فشار است كمك نظامي فوري ارسال نمايند.
اشاره اين بيانيه به موافقت نامه سال 1950 اتحاديه عرب است كه به موجب آن 22 كشور عضو اين اتحاديه مجبور هستند به هر كشوري عربي كه مورد حمله يك قدرت خارجي قرار گيرد كمك نظامي ارسال دارند به دنبال آزادي خرمشهر رژيم عراق عجولانه درخواست تشكيل اجلاس شوراي همكاري كشورهاي خلج فارس را نمود و در پايان اين جلسه اضطراري كه دو روز به طول انجاميد 6 كشور عربي منطقه ضمن حمايت از رژيم صدام نگراني خود را از پيروزيهاي رزمندگان اسلام ابراز كردند.
منبع: فارس
خلاصه ای از نقش نیروی هوایی در این عملیات
-ماموريت هاي نيروي هوايي در عمليات آزادسازي خرمشهر 15 روز پيش از آغاز اين عمليات از سوي اين ارگان آغاز و تا ده روز بعداز عمليات نيز ادامه داشت.
-نقش مهم نيروي هوايي در عمليات آزادسازي خرمشهر پشتيباني هوايي نيروهاي سطحي زميني و دريايي بود.
-اين عمليات 900 سورتي پرواز پوشش هوايي - 850 سورتي پرواز ترابري هوايي به منظور حمل نيرو و آماده تخليه مجروحين- 315 سورتي پرواز سوختگيري- 110 سورتي پرواز پشتيباني نزديک هوايي و ماموريت هاي مخصوص- 22 پرواز عکس برداري شناسايي هوايي عمليات بيت المقدس نيز از سوي خبانان شجاع انجام شد.
- از بین پرسنل همیشه بیدار پدافند هوایی در اين عمليات 113 تن شهيد و 11 نفر اسير شدند.
برگرفته از صحبتهای فرماندهی نیروی هوایی