هاي ادراري در
عفونتهاي ادراري در گفتوگو با دكتر غلامرضا خواجهموگهي، اورولوژيست
عفونتهاي ادراري در زنان بسيار شايع است. تقريباً تمام زنان حداقل يك بار در طول عمر خود عفونت گذراي دستگاه ادراري را تجربه ميكنند. بهدليل شباهت برخي از علائم عفونتهاي دستگاه ادراري و عفونتهاي دستگاه تناسلي زنانه، شناخت اين گروه از بيماريها و راههاي پيشگيري از آنها براي همة زنان لازم است.
با رعايت نكردن نكات بهداشتي، ناديده گرفتن علائم و بيتوجهي نسبت به درمان كامل عفونتهاي ادراري، ميكروارگانيسمها به سمت ارگانهايي نظير مثانه و كليهها صعود ميكنند و در نهايت ممكن است به نارسا شدن كليهها بينجامد.
از سويي ديگر، عفونتهاي دستگاه ادراري در كودكان و زنان باردار نياز به پيگيري و درمان جديتري دارد، زيرا خطر عفونت كليهها و تولد كودك نارس همواره چنين افرادي را تهديد ميكند. دكتر غلامرضا خواجهموگهي، اورولوژيست و استاد كرسي اورولوژي دانشگاه علوم پزشكي تهران، در گفتوگويي، علائم عفونتهاي ادراري و تفاوت امراض حاصل از آنها را در زنان و مردان شرح ميدهد.
آقاي دكتر، در ابتدا بفرماييد كه تشخيص و درمان بهموقع عفونتهاي دستگاه ادراري چه اهميتي دارد؟
تشخيص و درمان بهموقع عفونتهاي ادراري از آسيبهاي كليوي جلوگيري ميكند. اصولاً عفونتهاي ادراري در سنين زير يك سال، بعد از عفونتهاي تنفسي، شايعترين عفونت در كودكان و پس از يك سالگي، شايعترين عفونت در افراد جامعه است. بنابراين شناخت و آگاهي مردم از علائم و تا حدودي راههاي تشخيص و درمان آن بسيار سودمند است.
عفونت چه بخشهايي از مجاري ادراري را بيشتر درگير ميكند؟
عفونتهاي ادراري را به دو گروه عفونتهاي سطحي و عفونتهاي عمقي تقسيم ميكنند. عفونتهاي سطحي پوشش سطحي داخل سيستم ادراري يا مخاط را درگير ميكند و بيش از نود درصد عفونتهاي اين دستگاه را شامل ميشود. درحاليكه عفونتهاي عمقي درگيري بافتهاي عمقي كليهها، پروستات و بيضه را باعث ميشوند. در عفونتهاي عمقي، بيماران معمولاً تب شديد و حال عمومي بدي دارند.
آيا شيوع عفونتهاي ادراري در زنان و مردان يكسان است؟
خير. در سنين زير سهماهگي، عفونتهاي ادراري در پسرها بيشتر از دختران است، و پس از آن، شيوع عفونت در زنان سي تا پنجاه برابر مردان است. علت آن كوتاه و مستقيم بودن مجراي ادرار در زنان است كه در نتيجة آن، ميكروبها بهسادگي با عبور از مجرا به مثانه ميرسند و عفونت سطحي ايجاد ميكنند.
بيتوجهي به عفونتهاي ادراري چه پيامدهايي بهدنبال دارد؟
اهميت عفونتهاي ادراري در آن است كه اگر دير تشخيص داده شوند يا بد درمان شوند، عوارضي در بيمار ايجاد ميكنند كه در بعضي مواقع منجر به از كار افتادن كليهها ميشوند، بهطوريكه تعداد زيادي از بيماران همودياليزي ثانويه در نتيجة عفونت به اين روز افتادهاند. البته عفونتهاي ادراري سطحي و بدون تب آسيب جدي به كليهها نميرسانند، ولي عفونتهاي عمقي مخصوصاً به همراه بيماريهاي زمينهاي ديگر مانند سنگ، انسداد مادرزادي در مسير ادراري، مثانه عصبي، و برگشت ادرار از مثانه به كليهها قادر به تخريب كليهها و نارسايي كامل آنها هستند.
بهطوركلي ميكروارگانيسمها چگونه وارد دستگاه ادراري ميشوند؟
در نود درصد مواردِ عفونتهاي ادراري، ميكروبها از راه مستقيم و عبور از مجراي خروجي ادرار به مثانه ميرسند و عامل آن ميكروبهاي رودهاي هستند كه در ناحية اطراف مجرا وجود دارند و ندرتاً ممكن است از مثانه به كليه برسند و ايجاد عفونت عمقي كليه (پيلونفريت) بكنند. در موارد ديگر، ميكروارگانيسمها از يك كانون عفوني به خون وارد ميشوند، سپس به كليهها، پروستات يا بيضهها ميرسند و ايجاد عفونت ميكنند. در موارد بسيار نادري، عفونت از طريق سيستم لنفاتيك منتقل ميشود.
عفونتهاي ادراري در زنان
مدیران انجمن: رونین, Thunderclap, Dr.Akhavan, شوراي نظارت

- پست: 3051
- تاریخ عضویت: یکشنبه ۷ اسفند ۱۳۸۴, ۳:۴۵ ق.ظ
- سپاسهای ارسالی: 351 بار
- سپاسهای دریافتی: 1579 بار
- تماس:

- پست: 3051
- تاریخ عضویت: یکشنبه ۷ اسفند ۱۳۸۴, ۳:۴۵ ق.ظ
- سپاسهای ارسالی: 351 بار
- سپاسهای دریافتی: 1579 بار
- تماس:
عفونتهاي ادراري با چه علائمي همراه است؟
اصولاً علائم شامل دو دسته هستند: علائم ناشي از تحريك و التهاب سيستم ادراري كه بر حسب محل عفونت متفاوت است، و علائم عمومي عفونت در بدن كه شامل بياشتهايي، تهوع، استفراغ و غيره است. در ضمن، علائم در كودكان و بزرگسالان متفاوت است؛ ولي علائم مشتركي در عفونتهاي ادراري وجود دارد كه بايد همة افراد به آن آگاه باشند، اين علائم عبارتاند از:
1. سوزش ادرار و تكرر ادرار كه به علت تحريك مثانه در اثر عفونت و التهاب ايجاد ميشود، همچنين تحمل كم مثانه كه در كودكان و گاهي بزرگسالان ممكن است منجر به بياختياري ادراري شود.
2. تغيير رنگ ادرار به صورت كدر يا خوني شدن ادرار كه معمولاً بيماران را به وحشت مياندازد؛ درصورتيكه عفونت سطحي و سادة مثانه نيز ممكن است در اثر التهاب مخاطي باعث پاره شدن مويرگ خوني شود و ادرار كاملاً قرمز و خوني بشود كه با درمان عفونت بلافاصله بهبود مييابد.
3. تب و لرز و تهوع و استفراغ كه در عفونتهاي ادراري افراد زير يك سال و همچنين عفونتهاي عمقي كليهها، پروستات و بيضهها در افراد بزرگسال شايع است.
4. كاهش و توقف رشد در كودكان. مادران در صورت وجود چنين علامتي بايد براي بررسي عفونت ادراري به پزشك مراجعه كنند.
5. درد پهلوها كه در عفونتهاي عمقي كليهها بسيار شديد و همراه با تب و لرز و تهوع و استفراغ است.
6. اشكال در ادرار كردن و احتباس ادراري كه در عفونتهاي مثانه و پروستات و مجرا ممكن است ديده شود.
با توجه به علائمي كه به آنها اشاره كرديد، اگر فردي دچار درد پهلو و ناحية كمر شد، حتماً دچار بيماري كليوي شده است؟
سؤال خوبي مطرح كرديد، چون بيماران زيادي با درد پهلو، كه در اثر سرما تشديد ميشود، به ما مراجعه ميكنند و نگران كليههاي خود هستند. در جامعه اينطور جاافتاده كه درد پهلو مساوي با درد كليههاست، درحاليكه همينجا به عرض خوانندگان ميرسانم كه درد كليوي به هر علتي، مثلاً عفونت، سنگ و تومور ايجاد شود، يك درد نسبتاً دائمي است و با تغيير حالت بدن، مثلاً نشستن، بلند شدن، راه رفتن، سرپا ايستادن و كاركردن، شدت آن عوض نميشود و معمولاً چنين دردهايي كمتر منشأ اسپاسم عضلاني هستند. اكثر مردم بهدليل نداشتن اطلاعات كافي پزشكي فكر ميكنند در هواي سرد دچار سرماخوردگي و عفونت ميشوند؛ درحاليكه 25 درصد خون قلب وارد كليهها ميشود و كليهها هميشه گرم هستند و سرماي محيط اطراف هيچ تأثيري روي كليهها كه در عمق عضلات پهلو قرار دارند نميگذارد.
با توجه به اختلافات آناتوميك بدن زنان و مردان، در دو جنس علائم عفونتهاي ادراري چه تفاوتهايي با يكديگر دارند؟
در زنان، دستگاه تناسلي رحم و تخمدانهاست كه سيستمي مستقل و كاملاً مجزا از سيستم ادراري است، درصورتيكه در مردان، سيستم ادراريـ تناسلي يك مجموعة كاملاً مرتبط با هم است؛ به همين دليل، علائم عفونت ادراري در زنان و مردان با هم تفاوت دارد. البته سوزش ادرار، تكرر ادرار، تحمل كم مثانه و ادرار خوني در هر دو جنس مشترك ديده ميشود؛ درحاليكه عفونت مجراي ادرار در مردان همراه با خروج ترشح چركي از مجراست بهعلاوه ميكروب از طريق مجرا ممكن است به پروستات و از آنجا به بيضهها برسد و در اين نواحي عفونت حاد ايجاد بكند.
از طرف ديگر، به علت كوتاه بودن طول مجراي زنان، امكان رسيدن ميكروب از خارج به مثانه بسيار زياد و به همين دليل عفونتهاي ادراري در زنان 30 تا 50 برابر شايعتر از مردان است.
واژههايي مانند سيستيت و پيلونفريت در بحث عفونتهاي ادراري چه معنايي دارند؟
اگر عفونت در ناحية كليه باشد به آن «پيلونفريت» گفته ميشود كه از نوع حاد يا مزمن است.
اگر عفونت فقط در مثانه باشد به آن «سيستيت» ميگويند كه آن هم از نوع حاد يا مزمن است.
اگر عفونت در مجراي خروجي ادرار باشد به آن «اورتريت» ميگويند و معمولاً در مردان ديده ميشود.
بهطوركلي برحسب محل عفونت، نوع آنتيبيوتيك تجويزي و دورة درماني متفاوت است.
چه عواملي افراد را مستعد ابتلا به عفونتهاي ادراري ميكند؟
بهطوركلي در هر فردي كه به هر علتي ـ شيميدرماني، بيماري قند، ايدز،... ـ سيستم ايمني بدنش تضعيف شده باشد، عامل مساعدكنندهاي براي رشد ميكروبها و ايجاد عفونت وجود دارد. از عوامل مؤثر ديگر در ايجاد عفونت ادراري عادات بد بهداشتي در زنان است، مثل وقتي كه به دستشويي ميروند و آب را با فشار به خود ميگيرند و يا براي خشك كردن دستمال كاغذي را با فشار به بدن خود ميكشند و باعث انتقال ميكروبهاي اين نواحي به داخل مجراي ادرار ميشوند. از طرفي ديگر، هرگاه در دستگاه ادراري توقف و ركود در مسير جريان ادرار بهوجود بيايد شيوع عفونت بالا ميرود؛ مثلاً تنگي مادرزادي محل اتصال كليه به حالب، تنگي محل حالب به مثانه، برگشت ادرار مثانه به كليهها، وجود «ديورتيكول» در هر نقطهاي از سيستم ادراري، مثانه عصبي، تنگي مجرا و بودن جسم خارجي مثل سوند در سيستم ادراري. در اين موارد معمولاً پس از قطع آنتيبيوتيك بلافاصله عفونت عود ميكند.
يك گروه از سنگها بهنام سنگهاي عفوني هستند كه در داخل آنها ميكروب لانه ميكند و آنتيبيوتيك قادر به از بين بردن آنها نيست و بلافاصله با قطع درمان، عفونت عود ميكند. عامل ديگر فيستول ادراري است.
فيستول ادراري عبارت است از ارتباط سيستم ادراري با يك سيستم ديگر، مثلاً لولة گوارش با رحم و واژن در خانمها. اين مجراي فيستول محل عبور ميكروب به داخل سيستم ادراري است كه منجر به عفونت دائمي ميشود. تنها راه درمان، برداشتن مجراي فيستول از طريق جراحي است.
افتادگي مثانه در زنان عفونت ادراري ايجاد ميكند؟
در نوع خفيف آن تأثير چنداني ندارد، ولي در نوع شديد كه باعث تخليه نشدن كامل مثانه ميشود، باقيماندن ادرار شيوع عفونت را در زنان افزايش ميدهد.
عفونت ادراري موجب سقط جنين و يا آسيب به جنين در زنان باردار ميشود؟
درصورتيكه عفونت ادراري فعاليت كليهها را كم كند و اورة خون را بالا ببرد ممكن است منجر به سقط جنين شود؛ ولي بهطوركلي عفونت كليه (پيلونفريت) در دوران بارداري باعث كاهش وزن جنين ميشود و طبعاً نوزادي كه وزنش در موقع تولد از وزن استاندارد كمتر است در معرض خطر ابتلا به بيماريهاي مختلف قرار ميگيرد. به همين خاطر ما، در زنان باردارِ دچار عفونت ادراري، پس از درمان كامل عفونت، پيشگيري از عفونت را به صورت مصرف دوز پايين آنتيبيوتيك، تا آخر زمان حاملگي ادامه ميدهيم. درحاليكه در عفونتهاي سطحي ادراري خانمهاي غيرباردار درمان كوتاهمدت سه تا پنج روزه و حتي تجويز يك دوز واحد كافي است. درحاليكه بعضي همكاران غيرمتخصص براي چنين عفونتهاي سادهاي تعداد زيادي آنتيبيوتيك تزريقي براي بيمار تجويز ميكنند كه ميتواند براي كليه سم بوده و باعث تخريب و كاهش كار كليه بشود.
در درمان عفونتهاي ادراري، به چه نكاتي بايد توجه كرد؟
در مورد درمان، هدف از بين بردن ميكروب درون سيستم ادراري است كه بايد با آنتيبيوتيك مناسب و دورة درمان كافي صورت پذيرد ولي براي ريشهكن كردن و جلوگيري از عود عفونت در صورت وجود بيماري زمينهاي يا ناهنجاريهاي مادرزادي سيستم ادراري كه باعث افزايش شيوع و عود عفونت ميشود، بايد پس از تشخيص اين عوامل با درمان طبي يا جراحي اقدام به حذف و درمان بيماريهاي مساعدكننده و زمينهساز عفونت كرد. طول درمان برحسب سن، جنس و محل عفونت در افراد متفاوت است.
در كودك سه ماهه، چون در يكسوم موارد، عفونت ادراري همراه با عفونت خوني است بايد درمان كامل عفونت خوني، كه شامل درمان تزريقي و بستري كردن نوزاد است، صورت بگيرد.
در كودك سه ماهه تا سه ساله معمولاً عفونت خوني همراه عفونت ادراري نادر است و دورة درمان 10 تا 14 روزه براي كنترل عفونت كافي است.
در كودك 3 تا 12 سال، اگر عفونت، سطحي و بدون تب باشد، درمان 3 تا 5 روزه كافي است و اگر عفونت عمقي و همراه تب و لرز باشد بايد درمان دو هفتهاي انجام شود.
در مورد زنان هم برحسب باردار بودن يا نبودن، درمان متفاوت است كه قبلاً شرح آن داده شد.
براي جلوگيري از آسيبهاي ناشي از عفونتهاي دستگاه ادراري چه توصيهاي داريد؟
كليه از اعضاي حياتي بدن انسان است. كساني كه كليههاي خود را از دست ميدهند و تحت درمان دياليز قرار ميگيرند در زندگي با مشكلات زيادي مواجه ميشوند كه نهتنها خود آنها بلكه خانواده و اطرافيان را نيز درگير ميكند. همانطور كه اشاره شد عفونت ادراري در صورت عدم تشخيص بهموقع و درمان كامل، قادر به تخريب كليهها ميباشد. البته باز هم تأكيد ميكنم كه عفونتهاي سطحي مثانه كه شايعترين حالت عفونت ادراري است هيچ اثر سوئي روي كليهها ندارد ولي توصيه ميكنم با ديدن هر علامتي از عفونت ادراري به پزشك متخصص مراجعه كنيد و با انجام آزمايش ادرار و حداكثر سونوگرافي، در صورت تشخيص عفونت يا ساير بيماريهاي كليه، با درمان كامل از عارضههاي بعدي جلوگيري كنيد.
اصولاً علائم شامل دو دسته هستند: علائم ناشي از تحريك و التهاب سيستم ادراري كه بر حسب محل عفونت متفاوت است، و علائم عمومي عفونت در بدن كه شامل بياشتهايي، تهوع، استفراغ و غيره است. در ضمن، علائم در كودكان و بزرگسالان متفاوت است؛ ولي علائم مشتركي در عفونتهاي ادراري وجود دارد كه بايد همة افراد به آن آگاه باشند، اين علائم عبارتاند از:
1. سوزش ادرار و تكرر ادرار كه به علت تحريك مثانه در اثر عفونت و التهاب ايجاد ميشود، همچنين تحمل كم مثانه كه در كودكان و گاهي بزرگسالان ممكن است منجر به بياختياري ادراري شود.
2. تغيير رنگ ادرار به صورت كدر يا خوني شدن ادرار كه معمولاً بيماران را به وحشت مياندازد؛ درصورتيكه عفونت سطحي و سادة مثانه نيز ممكن است در اثر التهاب مخاطي باعث پاره شدن مويرگ خوني شود و ادرار كاملاً قرمز و خوني بشود كه با درمان عفونت بلافاصله بهبود مييابد.
3. تب و لرز و تهوع و استفراغ كه در عفونتهاي ادراري افراد زير يك سال و همچنين عفونتهاي عمقي كليهها، پروستات و بيضهها در افراد بزرگسال شايع است.
4. كاهش و توقف رشد در كودكان. مادران در صورت وجود چنين علامتي بايد براي بررسي عفونت ادراري به پزشك مراجعه كنند.
5. درد پهلوها كه در عفونتهاي عمقي كليهها بسيار شديد و همراه با تب و لرز و تهوع و استفراغ است.
6. اشكال در ادرار كردن و احتباس ادراري كه در عفونتهاي مثانه و پروستات و مجرا ممكن است ديده شود.
با توجه به علائمي كه به آنها اشاره كرديد، اگر فردي دچار درد پهلو و ناحية كمر شد، حتماً دچار بيماري كليوي شده است؟
سؤال خوبي مطرح كرديد، چون بيماران زيادي با درد پهلو، كه در اثر سرما تشديد ميشود، به ما مراجعه ميكنند و نگران كليههاي خود هستند. در جامعه اينطور جاافتاده كه درد پهلو مساوي با درد كليههاست، درحاليكه همينجا به عرض خوانندگان ميرسانم كه درد كليوي به هر علتي، مثلاً عفونت، سنگ و تومور ايجاد شود، يك درد نسبتاً دائمي است و با تغيير حالت بدن، مثلاً نشستن، بلند شدن، راه رفتن، سرپا ايستادن و كاركردن، شدت آن عوض نميشود و معمولاً چنين دردهايي كمتر منشأ اسپاسم عضلاني هستند. اكثر مردم بهدليل نداشتن اطلاعات كافي پزشكي فكر ميكنند در هواي سرد دچار سرماخوردگي و عفونت ميشوند؛ درحاليكه 25 درصد خون قلب وارد كليهها ميشود و كليهها هميشه گرم هستند و سرماي محيط اطراف هيچ تأثيري روي كليهها كه در عمق عضلات پهلو قرار دارند نميگذارد.
با توجه به اختلافات آناتوميك بدن زنان و مردان، در دو جنس علائم عفونتهاي ادراري چه تفاوتهايي با يكديگر دارند؟
در زنان، دستگاه تناسلي رحم و تخمدانهاست كه سيستمي مستقل و كاملاً مجزا از سيستم ادراري است، درصورتيكه در مردان، سيستم ادراريـ تناسلي يك مجموعة كاملاً مرتبط با هم است؛ به همين دليل، علائم عفونت ادراري در زنان و مردان با هم تفاوت دارد. البته سوزش ادرار، تكرر ادرار، تحمل كم مثانه و ادرار خوني در هر دو جنس مشترك ديده ميشود؛ درحاليكه عفونت مجراي ادرار در مردان همراه با خروج ترشح چركي از مجراست بهعلاوه ميكروب از طريق مجرا ممكن است به پروستات و از آنجا به بيضهها برسد و در اين نواحي عفونت حاد ايجاد بكند.
از طرف ديگر، به علت كوتاه بودن طول مجراي زنان، امكان رسيدن ميكروب از خارج به مثانه بسيار زياد و به همين دليل عفونتهاي ادراري در زنان 30 تا 50 برابر شايعتر از مردان است.
واژههايي مانند سيستيت و پيلونفريت در بحث عفونتهاي ادراري چه معنايي دارند؟
اگر عفونت در ناحية كليه باشد به آن «پيلونفريت» گفته ميشود كه از نوع حاد يا مزمن است.
اگر عفونت فقط در مثانه باشد به آن «سيستيت» ميگويند كه آن هم از نوع حاد يا مزمن است.
اگر عفونت در مجراي خروجي ادرار باشد به آن «اورتريت» ميگويند و معمولاً در مردان ديده ميشود.
بهطوركلي برحسب محل عفونت، نوع آنتيبيوتيك تجويزي و دورة درماني متفاوت است.
چه عواملي افراد را مستعد ابتلا به عفونتهاي ادراري ميكند؟
بهطوركلي در هر فردي كه به هر علتي ـ شيميدرماني، بيماري قند، ايدز،... ـ سيستم ايمني بدنش تضعيف شده باشد، عامل مساعدكنندهاي براي رشد ميكروبها و ايجاد عفونت وجود دارد. از عوامل مؤثر ديگر در ايجاد عفونت ادراري عادات بد بهداشتي در زنان است، مثل وقتي كه به دستشويي ميروند و آب را با فشار به خود ميگيرند و يا براي خشك كردن دستمال كاغذي را با فشار به بدن خود ميكشند و باعث انتقال ميكروبهاي اين نواحي به داخل مجراي ادرار ميشوند. از طرفي ديگر، هرگاه در دستگاه ادراري توقف و ركود در مسير جريان ادرار بهوجود بيايد شيوع عفونت بالا ميرود؛ مثلاً تنگي مادرزادي محل اتصال كليه به حالب، تنگي محل حالب به مثانه، برگشت ادرار مثانه به كليهها، وجود «ديورتيكول» در هر نقطهاي از سيستم ادراري، مثانه عصبي، تنگي مجرا و بودن جسم خارجي مثل سوند در سيستم ادراري. در اين موارد معمولاً پس از قطع آنتيبيوتيك بلافاصله عفونت عود ميكند.
يك گروه از سنگها بهنام سنگهاي عفوني هستند كه در داخل آنها ميكروب لانه ميكند و آنتيبيوتيك قادر به از بين بردن آنها نيست و بلافاصله با قطع درمان، عفونت عود ميكند. عامل ديگر فيستول ادراري است.
فيستول ادراري عبارت است از ارتباط سيستم ادراري با يك سيستم ديگر، مثلاً لولة گوارش با رحم و واژن در خانمها. اين مجراي فيستول محل عبور ميكروب به داخل سيستم ادراري است كه منجر به عفونت دائمي ميشود. تنها راه درمان، برداشتن مجراي فيستول از طريق جراحي است.
افتادگي مثانه در زنان عفونت ادراري ايجاد ميكند؟
در نوع خفيف آن تأثير چنداني ندارد، ولي در نوع شديد كه باعث تخليه نشدن كامل مثانه ميشود، باقيماندن ادرار شيوع عفونت را در زنان افزايش ميدهد.
عفونت ادراري موجب سقط جنين و يا آسيب به جنين در زنان باردار ميشود؟
درصورتيكه عفونت ادراري فعاليت كليهها را كم كند و اورة خون را بالا ببرد ممكن است منجر به سقط جنين شود؛ ولي بهطوركلي عفونت كليه (پيلونفريت) در دوران بارداري باعث كاهش وزن جنين ميشود و طبعاً نوزادي كه وزنش در موقع تولد از وزن استاندارد كمتر است در معرض خطر ابتلا به بيماريهاي مختلف قرار ميگيرد. به همين خاطر ما، در زنان باردارِ دچار عفونت ادراري، پس از درمان كامل عفونت، پيشگيري از عفونت را به صورت مصرف دوز پايين آنتيبيوتيك، تا آخر زمان حاملگي ادامه ميدهيم. درحاليكه در عفونتهاي سطحي ادراري خانمهاي غيرباردار درمان كوتاهمدت سه تا پنج روزه و حتي تجويز يك دوز واحد كافي است. درحاليكه بعضي همكاران غيرمتخصص براي چنين عفونتهاي سادهاي تعداد زيادي آنتيبيوتيك تزريقي براي بيمار تجويز ميكنند كه ميتواند براي كليه سم بوده و باعث تخريب و كاهش كار كليه بشود.
در درمان عفونتهاي ادراري، به چه نكاتي بايد توجه كرد؟
در مورد درمان، هدف از بين بردن ميكروب درون سيستم ادراري است كه بايد با آنتيبيوتيك مناسب و دورة درمان كافي صورت پذيرد ولي براي ريشهكن كردن و جلوگيري از عود عفونت در صورت وجود بيماري زمينهاي يا ناهنجاريهاي مادرزادي سيستم ادراري كه باعث افزايش شيوع و عود عفونت ميشود، بايد پس از تشخيص اين عوامل با درمان طبي يا جراحي اقدام به حذف و درمان بيماريهاي مساعدكننده و زمينهساز عفونت كرد. طول درمان برحسب سن، جنس و محل عفونت در افراد متفاوت است.
در كودك سه ماهه، چون در يكسوم موارد، عفونت ادراري همراه با عفونت خوني است بايد درمان كامل عفونت خوني، كه شامل درمان تزريقي و بستري كردن نوزاد است، صورت بگيرد.
در كودك سه ماهه تا سه ساله معمولاً عفونت خوني همراه عفونت ادراري نادر است و دورة درمان 10 تا 14 روزه براي كنترل عفونت كافي است.
در كودك 3 تا 12 سال، اگر عفونت، سطحي و بدون تب باشد، درمان 3 تا 5 روزه كافي است و اگر عفونت عمقي و همراه تب و لرز باشد بايد درمان دو هفتهاي انجام شود.
در مورد زنان هم برحسب باردار بودن يا نبودن، درمان متفاوت است كه قبلاً شرح آن داده شد.
براي جلوگيري از آسيبهاي ناشي از عفونتهاي دستگاه ادراري چه توصيهاي داريد؟
كليه از اعضاي حياتي بدن انسان است. كساني كه كليههاي خود را از دست ميدهند و تحت درمان دياليز قرار ميگيرند در زندگي با مشكلات زيادي مواجه ميشوند كه نهتنها خود آنها بلكه خانواده و اطرافيان را نيز درگير ميكند. همانطور كه اشاره شد عفونت ادراري در صورت عدم تشخيص بهموقع و درمان كامل، قادر به تخريب كليهها ميباشد. البته باز هم تأكيد ميكنم كه عفونتهاي سطحي مثانه كه شايعترين حالت عفونت ادراري است هيچ اثر سوئي روي كليهها ندارد ولي توصيه ميكنم با ديدن هر علامتي از عفونت ادراري به پزشك متخصص مراجعه كنيد و با انجام آزمايش ادرار و حداكثر سونوگرافي، در صورت تشخيص عفونت يا ساير بيماريهاي كليه، با درمان كامل از عارضههاي بعدي جلوگيري كنيد.