[External Link Removed for Guests] دهنده بزرگ LHC در مرز میان سوئیس و فرانسه سرانجام پس از 25 سال تلاش دانشمندان آغاز به کار کرد و پروتونها با انرژی 7 هزار میلیارد الکتروولت را در یک تونل 27 کیلومتری به حرکت در آورد.
به گزارش مهر، پس از سپتامبر سیاه 2008 که در آن بزرگترین برخورددهنده دنیا با عنوان LHC واقع در سرن سوئیس (شورای تحقیقات هسته ای اروپا) در نخستین لحظات فعالیت خود قربانی یک خرابی بزرگ شد و بیش از یکسال از کار باز ماند و پس از خرابکاری پرنده ای که در ماه نوامبر گذشته یک تکه نان باگت را داخل یکی از جعبه تقسیمهای سیستم خنک کننده برخورد دهنده انداخت، سرانجام LHC روز گذشته (30 مارس) فعالیت خود را آغاز کرد و اولین برخوردهای میان ابرهای پروتونی در داخل تونل زیرزمینی به طول 27 کیلومتر در مرز میان سوئیس و فرانسه رخ داد.
تونلی که به اعتقاد "رالف هاور" مدیر کل مرکز سرن می تواند "محل تولد عصر جدیدی از فیزیک باشد".
در این تونل 27 کیلومتری تازه ترین فناوریهایی که تاکنون هرگز آزمایش نشده بودند گردهم آمده اند و به کمک این فناوریها به ویژه ابر رساناهایی که در دمای 271 درجه زیر صفر عمل می کنند زمانی فراخواهد رسید که انرژی برخورد دهنده پروتونها به 14 ترا الکترو ولت می رسد.
انرژی که زمین هرگز به چشم خود ندیده است چرا که این انرژی تنها زمانی ایجاد شده است که جهان تازه متولد شده بود و کسری از ثانیه زندگی خود را پشت سر می گذاشت و هنوز سالیان درازی نیاز بود که سیاره خاکی پا به عرصه وجود بگذارد.
با دستیابی به این انرژی، مشاهده دنیایی امکانپذیر خواهد شد که تاکنون دانشمندان تنها تئوری وجود آن را ارائه کرده اند.
این ابر ماشین اثبات خواهد کرد که آیا همانند داستانهای علمی تخیلی دنیاهایی در ابعاد دیگر وجود دارند یا خیر و به دانشمندان کمک خواهد کرد که به دنبال ذراتی بگردند که با عنوان "particle Higgs boson" شناخته می شوند.
اولین برخوردهای میان پروتونها در تونل برخورد دهنده بزرگ LHC نشانه ای از پیروزی علم است. این برخورد دهنده می تواند به مطالعه موادی در دمای 100 هزار برابر بیشتر از دمای هسته خورشید بپردازد.
در ماراتون روز سه شنبه 30 مارس، پس از یک شب بی خوابی و کار و دو تلاش ناموفق در صبح، سرانجام در عصر انفجاری از شادی و بارانی از اشک شوق در سالن کنترل برخورد دهنده جریان یافت و از تونل عجایب، پروتونهای آزاد در میان چشمان خسته دانشمندانی که امید به موفقیت فعالیت داشتند به حرکت در آمدند.
این برخورد دهنده ذرات، بزرگترین و پرقدرت ترین برخورد دهنده دنیا است و بیش از 5 هزار دانشمند را برای کشف منشاء جهان، ماهیت "بیگ بنگ" (انفجار بزرگ)، ماده تاریک و ابعاد کیهان به خدمت گرفته است.
رکورد انرژی برخورد 7 ترا الکتروولتی (7 هزار میلیارد الکتروولت) که روز سه شنبه این برخورد دهنده به ثبت رساند 5/3 برابر بیش از رکورد برخورد دهنده مستقر در "فرمی لب" (لابراتوارهای فرمی) در شیکاگوی آمریکا است.
در بامداد روز 30 مارس دو دسته پروتون وارد تونل شدند که به دلیل عملکرد بد، فعال نشدند. سرانجام پس از 11 ساعت کار، دو دسته ذرات جدید با موفقیت و به طور پایدار در سرتاسر تونل با سرعت برابر با 9/99 درصد سرعت نور به حرکت در آمدند.
این ذرات به طور منظم تا پایان سال 2011 به یکدیگر برخورد خواهند کرد و به مرور تاریخ گذشته جهان را در پیش روی دانشمندان به تصویر خواهند کشید.
برخورد ذرات تشکیل دهنده اتم با انرژی فوق العاده در سرن
برخورددهنده بزرگ هادرون" (ال اچ سی) روز سه شنبه مطالعه ای را شروع کرد که می تواند به کشف شالوده های فیزیک نوین منجر شود.
دانشمندانی که روی این دستگاه اروپایی کار می کنند پرتوهایی از ذرات پروتون را با نیرویی بی سابقه به هم کوبیدند.
در پی تایید وقوع این برخوردها، صدای شادی و کف زدن در اتاق کنترل "ال اچ سی" بلند شد.
این برخوردهای هفت تریلیون الکترون ولتی آغازگر تحقیقات فشرده ای طی ۱۸ تا ۲۴ ماه آینده در این برخورددهنده عظیم ذرات است.
دانشمندان امیدوارند که این مطالعه باعث درک تازه ای از ماهیت کیهان و چگونگی پیدایش آن شود.
اما آنها می گویند که ارزیابی و تحلیل داده های جمع آوری شده از این آزمایش زمان خواهد برد و افکار عمومی نباید انتظار نتایج زودهنگام را داشته باشند.
"برخورددهنده بزرگ هادرون" یکی از بزرگترین پروژه های علمی است که بشر تاکنون به آن دست زده است.
این تجهیزات که در یک تونل ۲۷ کیلومتری زیر مرز فرانسه با سوئیس قرار دارد، ذراتی را که با سرعت نزدیک به سرعت نور حرکت می کنند به هم کوبید.
دانشمندان انتظار دارند در جریان این برخورد پدیده هایی فیزیکی که تاکنون رؤیت نشده است بروز کند.
یکی از اهداف اصلی این آزمایش شناسایی ذرات موسوم به "بوزون های هیگز" (که به "خدا ذره" هم معروفند) خواهد بود.
تصور می شود که این ذرات نقشی عمیق در ساختمان کیهان بازی می کنند و به دانشمندان امکان خواهند داد توضیح دهند که چرا ماده دارای جرم است.
"برخورددهنده بزرگ هادرون" که در آزمایشگاه سرن واقع است در سال ۲۰۰۸ دقایقی پس از آغاز فعالیت از کار افتاد، اما اواخر سال گذشته بار دیگر راه اندازی شد و فعالیت های آن در این فاصله درحال افزایش بوده است.
دانشمندان از روز ۱۹ مارس دو پرتو ذرات پروتون را در جهات مخالف در تونل های این آزمایشگاه به حرکت در آوردند و برخورد دادن پرتوها از سه شنبه شروع شد. حلقه اصلی "برخورددهنده بزرگ هادرون" از ۱۲۰۰ آهن ربای ابررسانا تشکیل شده است.
چهار دستگاه عظیم ردیابی طی ماه های آینده این برخوردها را مطالعه خواهند کرد.
"برخورددهنده بزرگ هادرون" پس از تکمیل این آزمایش برای انجام تعمیراتی به مدت حداکثر یک سال بسته خواهد شد و پس از بازگشایی برخوردی دو بار شدیدتر را آزمایش خواهد کرد.
bbc
