- باتری های اسیدی:همانطور که از نام این باتری ها پیداست، این باتری ها از صفحات فلزی و اکسید فلزی ساخته شده اند که این صفحات در محلولی از اسید ضعیف و آب قرار دارند. باتری اتومبیل و باتری موتور نمونه هایی از این باتری ها هستند. باتری های اسیدی قابل شارژ می باشند و می توان آنها را شارژ کرد.
باتری خودرو :
دو نوع از رایج ترین انواع باتری اتومبیل عبارتند از : باتری هایی که به مراقبت کم (LM =Low Maintanace) نیاز دارند یا غیر سیلد و باتری های بدون نیاز به مراقبت (FM =Free Maintanace) یا سیلد.
باتریهای با مراقبت کمتر (LM) دارای صفحه سرب آنتیموان/ کلسیم (دو آلیاژی یا هیبرید) می باشند. در حالیکه باتریهای بدون نیاز به مراقبت دارای (MF) صفحه سرب – کلسیم / کلسیم هستند.
باتری های بدون نیاز به مراقبت (MF) به مراقبت های پیشگیرانه کمتری نیازمندند، دارای عمری طولانی تر، شارژ سریعتر، مقاومت بیشتر در برابر شارژ بیش از حد (over charge)، کاهش خوردگی ترمینال ها و زمان مجاز جهت نگهدارى کالای (Shelf Life) طولانی تر هستند اما در برابر عیوب ناشی از دشارژ عمیق (Deep Discharge) به دلیل افزایش ریزش مواد فعال صفحات، سریعتر از کار می افتند.
در آب و هوای گرم پیشنهاد می شود که باتری غیر سیلد خریداری شود. به دلیل این که در یک باتری سیلد هنگامی که به آب نیاز است، نمی توان آب اضافه کرد و نمی توان غلظت ویژه آن را با هیدرومتر اندازه گرفت.
باتری ماشینبرخی سازندگان، نوع سوم باتری را به نام dual تولید کرده اند که از یک باتری استاندارد با سل های پشتیبان که در مواقع ضروری قابل سوئیچ کردن است، تشکیل شده است. پیشنهاد می شود با هزینه مشابه بهتر است که دو باتری را خریداری کنید و سپس آنهارا از هم جدا کنید. در آینده این انتظار می رود که باتریهای گرانتر دارای دریچه های تنظیم کننده (valve regulated) (سلول های ژلی و جاذب های پشم شیشه ای) به کار برده شود. به دلیل این که کارخانه های تولید کننده اتومبیل خواهان افزایش مدت زمان وارانتی خود می باشند و همچنین مکان باتری ها را از زیر کاپوت اتومبیل (به دلیل محافظت از گرمای زیاد) به محل دیگری تغییر دهند.
برخی تولید کنندگان باتری هایی با استحکام بالا در مقابل لرزش زیاد یا باتری های از نوع RV را طراحی کرده اند تا اثرات لرزش طبیعی را کاهش دهند. اما برای لرزش های بیش از اندازه بهتر این است که از باتریهای تجاری (Commercial battery) و مخصوص استفاده کنیم.
باتریهای اتومبیل به منظور ایجاد جریان استارت اولیه با آمپر بالا (high initial cranking amp) (معمولاً برای ۵ تا ۱۵ ثانیه) برای روشن کردن موتور به صورتی خاص طراحی شده اند. در حالی که باتریهای با سیکل زیاد (deep cycle) یا باتری شناورهای دریایی (marine) برای دشارژ طولانی مدت با آمپراژ کم طراحی شده اند. باتری ״dual marine ״ یک باتری با خصوصیات مابین باتری اتومبیل و باتری با سیکل زیاد است. به هر حال باتری اتومبیل بهترین کاربرد را در اتومبیل دارا می باشد. برای RV ها، یک باتری اتومبیل جهت روشن کردن موتور ویک باتری با سیکل زیاد جهت ایجاد توان لازم برای وسایل جانبی به کار برده می شود. باتری ها به یک دیود ایزوله کننده متصل شده اند و هر دو به صورت اتوماتیک به وسیله سیستم شارژ RV زمانی که موتور کار می کند شارژ می شوند.
عوامل موثر بر کاهش عمر باتری خودرو چیست؟- کار در شرایط گرما و سرمای زیاد
- استفاده از مصرف کننده های پر مصرف و خارج از حدود تعریف شده در خودرو
- استفاده نکردن از باتری برای مدت طولانی
- مراقبت و نگهداری غیر صحیح
- استفاده طولانی از وسایل برقی خودرو حین خاموش بودن موتور خودرو
- تحت شارژ بودن دائم ( اور شارژ)
- عملکرد نادرست سیستم برق خودرو
توضیح موارد فوق :
کار در شرایط گرما :
با افزایش درجه حرارت محیط کارکرد باتری عمر باتری کاهش می یابد.
کار در شرایط سرما :
هوای سرد تاثیر کند کننده ای بر عملکرد الکتروشیمیایی باتری داشته و توان عملیاتی آن را به شدت کاهش می دهد.از سوی دیگر هوای سرد موجب سفت شدن روغن موتور شده ، لذا به حرکت درآمدن اولیه موتور توسط استارت ، به شدت جریان بیشتری نیازمند می باشد. لذا انتخاب روغن موتور مناسب برای خودرو به خصوص در فصل سرما بسیار اهمیت دارد .
استفاده از مصرف کننده های بزرگ:
کشیدن جریانهای الکتریکی خارج از حدود تعریف شده از باتری موجب تخلیه بیش از حد باتری و در نهایت کاهش طول عمر باتری میگردد .
استفاده نکردن از باتری برای مدت طولانی:
بروز پدیده تخلیه خود به خود ناشی از عوامل داخلی و همچنین در برخی موارد عوامل خارجی (برق دزدی ) موجب تخلیه الکتریکی در باتری می گردد. همچنین به دلیل چند سطحی شدن غلظت الکترولیت ( ته نشین شدن اسید ) برخی اختلالات در باتری به شرح ذیل به وقوع میپیوندد.
- خوردگی شبکه
- ریزش خمیر
- ته نشین اسید
- خوردگی عایق
- لجن شدن صفحات در پایین دسته صفحه
- سولفاته شدن صفحات در بالای دسته صفحه
مراقبت و نگهداری غیر صحیح:
۱- پایین امدن سطح الکترولیت در خانه های باتری موجب:
a) افزایش غلظت مابقی الکترولیت و تسریع در سولفاته شدن صفحات
b) اکسیده شدن بخشی از صفحات منفی (که خارج الکترولیت قرار گرفته اند) به دلیل تماس با هوا
c) بالا رفتن احتمال انفجار باتری (به دلیل تغییر مقاومت برخی از سله ها در باتری و اجبار عبور جریان مساوی از تمامی سله ها به ناچار ولتاژ بالاتری بر روی این سله ها قرار گرفته واین اور ولتاژ موجب افزایش تولید گازهای اکسیژن و هیدروژن از صفحات مثبت ومنفی ودر نتیجه افزایش احتمال انفجار باتری می گردد.
۲- بالا بودن سطح الکترولیت در خانه های باتری موجب:
a) نشت اسید به بیرون سله های باتری
b) ممانعت از خروج گاز از سله های باتری
c) کاهش فضای بالای الکترولیت و بالا رفتن درصد هیدروژن در این محیط و در نتیجه افزایش احتمال انفجار باتری
d) گرفتگی مسیر خروج گاز از سله های باتری به دلیل رسوب ذرات معلق در الکترولیت
۳-استفاده از آب اسید به جای آب مقطرموجب:
a) افزایش سرعت خوردگی در صفحه مثبت
b) افزایش سرعت سولفاته شدن صفحات منفی ولجنی شدن سطح آنان
c) کاهش عمر عایق بین صفحات در باتری
d)افزایش حجم صفحات مثبت و در نهایت متورم شدن دسته صفحات
۴-استفاده از آب مقطر غیر استاندارد :
a) ورود انواع ناخالصی ها به سله های باتری
توضیح: ورود ناخالصی ها به خصوص عنصر آهن، موجب تسریع در تخلیه خود به خود باتری ها همچنین کاهش راندمان باتری ها می گردد .
۵-عدم نظافت قطب های باتری :
موجب تسریع در خوردگی سر قطب های باتری می گردد.
۶- استفاده از وسایل پر مصرف در هنگام خاموش بودن خودرو
۷-استفاده از وسایل برقی خودرو حین خاموش بودن موتور خودرو
۸-تحت شارژ بودن دائم ( اور شارژ)
- افزایش دمای باتری
- کاهش حجم الکترولیت
- خوردگی سریعتر صفحات
- باتری های خورشیدی:این نوع از باتری ها از عناصر نیمه هادی تشکیل شده اند به طوری که اگر نور به آنها بتابد، از خود برق تولید می کنند. باتری های خورشیدی گران هستند و هرچه جریان دهی این باتری ها بیشتر باشد (یعنی جریان بیشتری تولید کنند) در این صورت اندازه ی این باتری ها بزرگتر شده و قیمتش هم بیشتر می شود. یک باتری خورشیدی به ابعاد یک صفحه ی کتاب، حدود ۵۰۰۰۰ تومان و بیشتر می ارزد!
لازم به ذکر است که باتری های خورشیدی برق مستقیم تولید می کنند و این برق مستقیم با مدارات الکترونیکی که در سطوح بعدی آنها را معرفی می کنیم، به برق AC (=Alternate Current) تبدیل می شود.
به باتری های خورشیدی به عنوان یکی از منابع انرژی در آینده ی نزدیک نگاه می شود. این نوع از باتری ها در ماشین حساب ها و… مشاهده می شوند.
به نقل از:3raj.com