استنلي کوبريک کارگردان امريکايي

[Hojjat]

استانلی کوبریک کارگردان آمریکایی در سال ۱۹۲۸ در محله برانکس نیویورک بدنیا آمد. از کودکی بعنوان یک نابغه شناخته می‌شد و علاوه بر عکاسی به نقاشی نیز علاقه بسیار داشت. کار فیلمسازی را پس از خریدن یک دوربین آماتوری آغاز کرد و شیفته آن شد. کوبریک پس از ساخت چند فیلم گمنام وارد سیستم هالیوود شد و فیلمهای عظیمی همچون « اسپارتاکوس» را ساخت. البته وی بعلت آنکه صاحب سبک بود بدنبال راهی جهت ساخت فیلمهایی مطابق با استانداردهای خود میگشت. بدین لحاظ پس از جلب اعتماد تهیه کنندگان و فروش فیلمهای اولیه خود دست به تهیه فیلم زد و بدین ترتیب توانست آنچه مد نظر خودش بود را بسازد. به نوعی می‌توان گفت که او با هشیاری توانست به آرزوی هر کارگردانی (که همانا ساخت فیلم بر طبق سلیقه و نظر خود است) برسد. اما فیلمهایی که او کارگردانی کرد زیاد نیستند. به قول معروف کم گوی و گزیده گوی چون در! و فیلمهای کوبریک همه یک شاهکار تلقی میشوند. گویی او میدانست که در حال تکمیل کلکسیون تاریخ سینماست. تقریبا از هر ژانری یک فیلم ساخت و هر یک نوعی انقلاب محسوب می‌شدند. کوبریک در سال ۱۹۹۹ پیش از تماشای نسخه نهایی آخرین فیلمش به مرگ طبیعی از دنیا رفت.
کوبریک در طول زندگی ۴۸ ساله هنری خود ۱۰ شاهکار بزرگ خلق کرد که تقریبا همگی یکی پس از دیگری بودند.اولین شاهکار او «راههای افتخار» نام داشت که در سال ۱۹۵۷ ساخته شد و آخرین فیلم و عمیق ترین آنها «چشمان باز بسته» که یکی از مجهول ترین آثار سینمایی تاریخ است زیرا کوبریک مجال این را نیافت که درباره فیلم خود توضیح زیادی دهد به خاطر اینکه قبل از به نمایش در آمدن این فیلم او دنیا را ترک گفت. و معنای اصلی این فیلم به معمایی ابدیتبدیل شد.
از عظمت کوبریک همین بس که در هر سبکی کار کرده است بهترین فیلمها را ارائه داده و با اولین تجربه در حقیقت بهترین کار را ساخته است که همین او را از سایر کارگردانهای تاریخ متمایز کرده است. او در همان ابتدای کار کارگردانی آمریکا را ترک گفت و تا آخر عمر در لندن زندگی کرد تا از هیاهوی فیلمسازی در هالییود به دور باشد و همین امر باعث غضب اهالی هالییود نسبت به او شد که او و شاهکارهایش را در مراسمی مانند اسکار راه نمیدادند و نادیده می‌گرفتند اما با وجود این او خود را به طور کامل به منتقدان و تماشگران حرفه ای سینما نشان داد و این امر نتوانست او را ناشناخته نگه دارد.
او در کارنامه خود با وجود بی اعتنایی برگزار کننده گان مراسم اسکار با او یک بار بردن اسکار و ۱۲ بار کاندید شدن این مراسم را به همراه دارد که بعید نبود اگر او به سیاست های غلط هالییود اعتراض نمی‌کرد و در آمریکا میبود الان حد اقل شمار جایزه های او به دو رقمی میرسید در حالی در سالهایی که او کاندید شد و برنده نشد فیلمهای برنده به گرد پای فیلمهای کوبریک هم نمیرسیدند.

یکی از بزرگترین جوایز کویریک جایزه Director's Guild of America بود که در سال ۹۷ هنگام فیلمبرداری اخرین فیلمش به او تعلق گرفت.
او کارگردانی به شدت وسواسی بود که در نیمه دوم عمر کارگردانی خود با فاصله های طولانی فیلمهای خود را میساخت و بین نمایش دو فیلم آخرش ۱۲ سال فاصله بود.
فیلمهای Dr. Strangelove و ۲۰۰۱: A Space Odyssey را چند بار تلویزیون اقدام به پخش کرده است و فیلم Full Metal Jacket را هم ۲ ماه پیش برای اولین بار پخش شد که خود من حدود ۳ سال پیش با همین فیلم عاشق کوبریک شدم.
مشخصه های بارز فیلمهای کوبریک موسیقی متن زیبا و فیلمبرداری منحصر به فرد آن است که درکنار فیلمنامه های زیبای او فیلمهایش را متمایز تر کرده است .
موسیقی فیلم:
۲۰۰۱: A Space Odyssey را حتما همگی موسیقی کلاسیک وزیبای آن را شنیده اید و فیلمهای A Clockwork Orange و Eyes Wide Shut موسیقی منحصر به فرد و به یاد ماندنی دارد که واقعا توصیف این موسیقیهای زیبا در این محیط کار غیر ممکنی است فقط خواننده گان عزیز را به شنیدن و دیدن آثار کوبریک می‌توانم تشویق کنم.
البته فراموش نشود که اگر دنبال فیلمهای سطحی هالییودی هستید اصلا دنبال فیلمهای کوبریک نروید چون این فیلمها را باید علاقه مندان واقعی سینما و سینمای هنری ببینند تا به عمق این آثار پی ببرند.
سخن درباره استاد کوبریک زیاد است که البته کتابهایی هم در زمینه شناخت و فیلمهای این کارگردان به چاپ رسیده که در بازار موجود است و علاقه مندان می‌توانند به آنها رجوع کنند.

فهرست آثار کوبریک:
Eyes Wide Shut - ۱۹۹۹ Full Metal Jacket -۱۹۸۷ The Shining - ۱۹۸۰ Barry Lyndon -۱۹۷۵ A Clockwork Orange -۱۹۷۱ ۲۰۰۱: A Space Odyssey -۱۹۶۸ Dr. Strangelove Or: How I Learned To Stop Worrying And Love The Bomb - ۱۹۶۴ Lolita -۱۹۶۲ Spartacus -۱۹۶۰ Paths Of Glory -۱۹۵۷ The Killing -۱۹۵۶ Killer's Kiss -۱۹۵۵ Fear And Desire -۱۹۵۳

سبکهای فیلمهای کوبریک که علاقه مندان می‌توانند بر اساس آنها با نوع فیلمها آشنا شوند اینها هستند:
سینمای وحشت:The Shining ۱۹۸۰
سینمای علمی تخیلی:( A Space Odyssey (۱۹۶۸
سینمای مجهول ( راز): Eyes Wide Shut ۱۹۹۹
سینمای گناه و جنایت: Killing، The ۱۹۵۶ و(۱۹۷Clockwork Orange، A (۱۹۷۱)و Killer's Kiss (۱۹۵۵) )
سینمای جنگ:Full Metal Jacket ۱۹۸۷و Barry Lyndon (۱۹۷۵)وDr. Strangelove or: How I Learned to Stop Worrying and Love the Bomb (۱۹۶۴)وPaths of Glory (۱۹۵۷)و Fear and Desire (۱۹۵۳)
سینمای کمدی:Lolita ۱۹۶۲ وDr. Strangelove
سینمای رمانتیک: Barry Lyndon ۱۹۷۵، Lolita (۱۹۶۲) ،Spartacus (۱۹۶۰)
سینمای ماجرایی: ۲۰۰۱ یک ادیسه فضایی یا ۲۰۰۱: A Space Odyssey
سینمای اکشن:Spartacus ۱۹۶۰
سینمای هیجانی: Eyes Wide Shut ۱۹۹۹ وShining، The ۱۹۸۰ وKilling، The ۱۹۵۶

فیلم دکتر استرینجلاو به این دلیل در آخر قرار گرفت چون مدتها پیش ان را دیده ام چیز خاصی را از آن به ذهن ندارم البته همین فیلم در بسیاری جاها به عنوان بهترین فیلم کوبریک هم یاد می‌شود که البته به دلیل سیاه و سفید بودنش در نزد من زیاد جالب در نگکاه اول نبود در حالی که یکی از بزرگترین شاهکارهای تاریخ فیلمسازی است.و سه فیلم اول هم از نظر معنا بسیار عمیق هستند و ممکن است مثلا فیلم ۲۰۰۱: A Space Odysseyدر ظاهر فیلم خسته کننده ای باشد اما در معنا بسیارزیبا است و البته برای کسانی که میخواهند با کوبریک آشنا شوند توصیه میکنم اول از فیلم Full Metal Jacket یا حتیSpartacus با کارهای او آشنا شوند تابیشتر به دیدن کارهای او مشتاق شوند .