و اما مطلب جناب مدرسی :
كدام خطر ..؟ كدام سانحه !!؟؟
راستش رو بخواهيد وقتي تني چند از خوانندگان محترم سايت " يادداشت هاي يك خبرنگار " برام لينك مقاله فوق رو فرستادند و با نگراني پرسش فرمودند آيا حقيقت داره ؟!! اولش نمي دونستم چه عواملي باعث اضطراب و تشويش آن ها شده است . وقتي تيتر مطلب رو خوندم انتظار داشتم با يك بحث علمي - فني مواجه شوم . خصوصآ اين كه نام هواپيماي مسئولان محترم دولت نيز در آن قيد شده بود . از اون جايي كه علاقه مفرطي در پي گيري مسايل هوانوردي دارم . مشتاق بودم در مورد خطراتي كه به زعم نويسنده ، اين هواپيماي قديمي رو تهديد مي كنه آگاه شوم . ولي با مطالعه ۱۴ پاراگراف اول آن چيزي دال بر خطري كه از نحوه استفاده آن نام برده شده بود نيافتم !!
نويسنده محترم با بيان مشخصات ، تاريخ ريجستري و شماره ثبت هواپيماي فوق از قول يكي از آقايون در " مجنمع عالي آموزشي و پژوهشي غرب " به تعريف و تمجيد ازاين نوع محصولات كمپاني بوئينگ در آمريكا پرداخته و در ادامه به قابليت و كاربرد هاي آن در جهان و ايران اشاره مي نمايد . و سپس خيلي گذرا موضوع " خطراتي كه جان مسئولان دولت را در پرواز با اين هواپيماي قديمي تهديد مي كند " را اين چنين توصيف مي فرمايد :
" اينکه گفته ميشود، پرواز مسئولان دولت با اين هواپيماي قديمي، با خطراتي همراه است موضوع قابل بحثي است و بيشتر به جنبههاي فني، مجموع ساعات پرواز و تعمير و نگهداري آن ارتباط دارد. اما موضوع ديگري که عمدتاً در سوانح هوايي رد پاي آن ديده ميشود و خطر پرواز با اين هواپيما را مضاعف ميکند، نحوه بهرهبرداري و پرواز با آن است که عکسهاي گرفته شده از اين هواپيما در فرودگاههاي ژنو و بوداپست که در عرف هوانوردي به «فرود پرخطر» موسوم است، به خوبي گوياي اين مسئله است. "
قبل از اين كه به بحث در باره تصاوير مورد بحث بپردازم ، عرض نمابم بنده علي رغم احترام زيادي كه براي شخص آقاي " محسن رضايي " به دليل حضورشون در جبهه ها و همكاران محترمشان در سايت " تابنك " قائل هستم . بايد اعتراف نمايم نويسنده مقاله متآسفانه ار روي عدم آگاهي و تنها با استناد به دو قطعه تصوير كاملآ عادي از نشستن هواپيماي فوق كه امري طبيعي در حرفه پرواز است ، آن را بزرگ نمايي نموده و ضمن ايفاي نقش دايه مهربان تر از مادر براي هيات محترم دولت ، نحوه پرواز خلبانان حرفه اي و بين المللي ما را زير سئوال برده است . كه چه نشسته ايد ... !! خطرات فني و مشكلات تعمير يك طرف ... ولي اين جور نشستن ها باعث خروج هواپيما از باند و فلان و به همان خواهد شد !! يكي نيست به اين نويسنده محترم بگويد .. آقاي محترم هر عكسي كه به دستت دادند و گفتند ببين چه دودي مي كنه رو كه نبايد خيلي راحت " پرواز خطرناك " بنامي !!
من براي روشن شدن نظر خوانندگان گرامي عرض مي كنم اولآ سر تا پاي اين مقاله كه هيچ نكته علمي در آن مشاهده نمي شود ، كذب محض است و صرفآ براي زير سوال بردن خدمه اين هواپيما بوده است . كافي است شما به نزديك ترين باند شهر خود رفته و از ده فروند هواپيمايي كه فرود مي آيد ببينيد چند فروند آن هر دو چرخ عقب را همزمان به زمين مي گذارند ؟ و چند فروند بعد از فرود از زيز چرخ آن دود متصاعد نمي شود ؟ پر واضح است كه همانند تصوير شماره ۲ ، هواپيماهاي بي شماري را خواهيد ديد كه حتي بيشتر از اين مقدار هم دود مي نمايد .. كه دلايل آن را در ادامه همين مطلب عرض خواهم كرد .
نويسنده محترم همچنين با اشاره به تصوير فوق تآكيد نموده است كه ارابه هاي فرود در اين حالت شكسته و باعث تخليه هيدروليك و بر خورد بال با سطح باند مي شود .. همكار محترم خود شما هم بهتر از بنده مي داني كه ارابه هاي فرود هواپيماها ، مخصوصآ اين نوع بوئينگ ها كه نوع مشابه آن هزاران ليتر بنزين را در خود جاي مي هد و در آن وضعيت گاهي " هارد لندينگ " هم مي نمايد خيلي محكم تر از اين تصورات كودكانه است . من نمي خواهم وارد جزئيات بحث فني شوم . و عرض نمايم هيدروليك سيستم ترمز هواپيما به وسيله لوله هاي پلاستيكي مقاوم ( فالكسي بل ) به پشت ديسك هاي چرخ و سيستم ( آنتي اسكيپ ) برده مي شود . و بر اثر هر حادثه اي والو هاي يك طرفه مانع از تخليه هيدروليك مي شود . زيرا نياز به پمپ قوي دارد و .... در ثاني ممكنه عنايت فرموده براي من بي سواد بفرماييد تاكنون چند فروند از بدو روي كار امدن بوئينگ به خاطر گذاشتن يك ارابه فرود به زمين همانند تصوير شماره دو دچار سانحه شده است ؟ تا من هم با شما همصدا شده و به اعضاي هيات دولت تآكيد نمايم اين خدمه بلانسبت بي عرضه رو هر چه زودتر مرخص فرماييد كه جان همه شما مسئولان محترم در خطر است !!
واقعآ بنده خجالت مي كشم در باره واژه " سوختن " با شما بحث نمايم . من تا قبل از ديدن تصوير شماره يك فكر مي كردم سوختن لاستيك كه با دود غليظي هم همراه است ، به معني آتش گرفتن آن است . ولي حالا فهميدم دودي كه بر اثر كشيده شدن لاستيك در موقع نشستن از همه هواپيماهاي سنگين متصاعد مي شود هم سوختن محسوب مي شود و خطرناكه .. البته عرض كنم دود ناشي از اين فرود طبيعي نيست . دليل علمي دارد ... نه از نحوه استفاده آن !! . اگر اين هواپيما صفر كيلومتر هم بود با به وجود امدن اين اشكال فني ( كه عرض خواهم نمود ) باز هم به قول شما مي سوخت ! به عبارتي ربطي به قديمي بودن آن ندارد ..
دلايل علمي تصاوير فو ق :
همان گونه كه ديشب با خواندن مطالب مقاله ، پاسخي هر چند كوتاه در بخش نظرات سايت نوشتم . براي آگاهي عزيزاني كه از بنده خواسته بودند نظرم رو عرض نمايم ، مي گويم :
در اغلب هواپيما ها كه بوئينگ هم از آن مستثني نيست كليد هايي به نام ( تاچ دان سويچ ) وجود دارد كه تقريبآ در بالاي ارابه فرود قرار گرفته است . و هر بار فرود و يا برخاستن با ضربه اي كه به آن سويچ وارد مي آيد ، وضعيت كار كرد خيلي از سيستم ها را تضمين مي نمايد . براي مثال اگر كارگري در موقع تميز نمودن داخل كابين هواپيما اهرم چرخ ها را بالا بكشد ، هر گز چزخ هاي هواپيما از روي زمين جمع نمي شود . ( چون در غير آن صورت محكم به زمين مي خورد !! ) و به همين گونه سيستم هايي كه فقط در هوا كاربرد دارند يا تنها در روي زمين كارايي دارند به وسيله اين كليد حساس دستور كار خود را مي گيرند ..
اما گاهي به دليل نشستن خيلي آروم هواپيما بر روي باند ، اين كليد به كار نيفتاده كه موجب دردسر هاي قراواني مي گردد ! براي مثال خوب به خاطر دارم گاهي بر اثر اين رويداد ، پمپ هاي دريافت بنزين كار نمي كرد . يعني فكر مي كرد هواپيما بر بالاي آسمان است ..؟ براي به كار انداختن مجدد آن سي چهل نفر سرباز قوي و ورزيده را صدا مي كردند كه به بالاي بال هواپيما رفته و با همديگر محكم به هوا پريده و به شدت بر روي بال فرود آيند !! تا اين كليد به كار افتد ..! اما حالا چرا اين مثال را زدم ؟ اين كه نويسنده محترم سخني از واژه ( هارد لندينگ ) آورده و آن را عامل خطر براي هواپيماي دولت دانسته ... عرض كنم اصولآ به دلايلي كه عرض كردم و خيلي از موارد ديگر خلبان به خواسته خودش هارد لندينگ انجام مي دهد .. ! اين مسئله نه اشكال است و نه خطري براي هواپيما دارد . و اين كه در كدام عرف هواپيمايي اين نوع نشستن را پرواز خطرناك قلمداد كرده اند ، من واقعآ متعجبم !! حتي در مواقعي به دليل شرايط جغرافيايي باند ، خلبان احساس مي كند كه تنها راه نشاندن قارقارك اش فرود محكم است . گاهي هم خيلي محكم تر از ان چه كه اين آقاي نويسنده در عمرش مشاهده نموده باشد ، خلبان با سه ارابه هاي فرودش محكم سر باند هواپيما را ول مي كند روي زمين !! كه به آن اصطلاحآ ( اسالت لندينگ ) مي نامند .. اگر خداي ناكرده عكاسي كه در ژنو يا مجارستان بود و اين نوع نشستن را عكس مي گرفت .. حتمآ به هيات دولت هشدار مي دادند كه خدمه فوق جنون دارند . و امكان سانحه هر ان وجود دارد !! ما گفته باشيم ..!!
براي مثال اين نوع نشستن عرض مي نمايم ما در خيلي از فرودگاه هاي كوچك همچون مسجد سليمان يا باند ميدوي عمان مجبور بوديم فرود سخت داشته باشيم . خوب يادمه بچه هاي گردان نگهداري ۶ حلقه لاستيك نو زير هواپيما مي انداختند .. و به محض نشستن آن هم به صورت محكم در باند منظقه ظفار ، اصلآ چيزي از لاستيك نمي ماند ... !! و مانند جيگر ذليخا تمام الياف آن از بين مي رفت . مسئله ديگري كه مربوط به متصاعد شدن دود از زير چرخ هاي همه هواپيماهاي سنگين وزن مي شود ، به دليل وجود سيستم ( آنتي اسكيد ) در ترمز ها كه از كشيده شدن مستمر لاستيك بر روي زمين جلوگيري مي نمايد ، گاهي همانند تصوير شماره يك به دليل نقص فني خوب عمل نكرده وخلبان بعد از گرفتن ترمز چند متري لاستيك بر روي زمين كشيده مي شود . كه بلافاصله هم ول مي كند . در اين تصوير در محلي كه دود زياد به چشم مي خورد ، محل برخورد اوليه لاستيك است كه بر اثر آن دود زيادي متصاعد شده و در ادامه همون چند متري كه احتمالآ نقص فني سبب كشيدگي آن شده است دود به چشم مي خورد ..
يك فكري من را خيلي آزار مي دهد .. كه اميدوارم اشتباه بوده باشد .. از ديروز تا حالا تو اين فكرم اين كدوم عكاس بوده كه پا به پاي مسير هاي ماموريت اين هواپيما رفته و از قبل منتظر مونده تا آتوي لازم رو از كروي پروازي بگيره !! و سپس با نوشتن چند خط و ترسوندن مردم و افكار عمومي ، به خواد به دولت هم ندا بده ببين ما حواسمون حتي به سلامتي شما هم هست !! بفرما اين هم مدرك !! بعد از كلي انديشيدن به اين نتيجه رسيدم كه در اغلب فرودگاه ها از هواپيماهاي وي . آي .پي فيلمبرداري مي نمايند . براي آرشيو فرودگاه يا هر چيز ديگر ... هر كي بوده دم تصوير بردار رو ديده و با گرفتن فيلم نشستن هواپيما ، صحنه هاي مورد نظر را خيلي راحت جدا كرده و به صورت عكس در اختيار نويسنده دلسوز گذاشته است ..!! شايد هم واقعآ عكاس خيلي ماهربوده .. !!
اتفاقآ من مطمئن هستم حتمآ نويسنده محترم همان گونه كه تاريخچه اين هواپيما رو بيان كردند در جريان هستند كه اين هواپيما با بوئينگ هاي مشابه خودش يك سرو گردن بالاتره .. و به خاطر هزينه هاي هنگفتي كه رژيم گذشته براي خريد اين هواپيما پرداخته است ، قطعآ از استحكام برتري نسبت به هواپيماهاي ديگر برخوردار است . و به قول معروف از ان بيد ها نيست كه با هر هارد لندينگي فاتحه اش خوانده شود . البته اين مطالبي كه عرض كردم دليل نمي شود كه در امر تعمير و نگهداري ان غفلت نماييم . آن چه كه مسلم است متخصصان ايراني به ويژه بچه هاي نيروي هوايي با جديت و دلسوزي خاصي از بدو انقلاب اسلامي تا حالا مسئوليت تعمير و نگهداري ان را به نحو احسني به عهده گرفته و به برگت همت و تلاش ان هاست كه تاكنون در اين ناوگان سوانح خطرناك نديديم .. جزمورد استثنايي ساها .. كه من مفصلآ در باره ان قبلآ نوشته ام
سخن آخر ضمن پوزش از دست اندر كاران محترم سايت " تابناك " از ان ها مي خواهم نوشته هاي حقير را فقط نظر شخصي تلقي نموده .. و در آينده به مشكلات مهم تري چون نداشتن برنامه مدون چشم انداز ۲۰ ساله در صنعت هواپيمايي كشور و نداشتن برنامه هاي دراز مدت در اين سازمان پرداخته تا به همت همين متخصصان دلسوز و سر پا نگه داشتن ناوگان هوايي خود از آمار سوانح منجر به فوت خود بكاهيم تا بار ديگر شاهد كسب رتبه نخست در جهان به لحاظ سوانح نباشيم . بحث قديمي بودن هواپيما شد .. خيلي دلم مي خواهد به عمر مفيد هواپيماها در كشور اشاره نمايم كه در حال حاضر ۲۰ سال است . در صورتي كه در كشورهاي اروپايي و خاورميانه و آسياي شرقي ۱۰ سال مي باشد . بهتر است براي دلسرد نمودن بچه هاي زحمتكش نيروي هوايي از مديران فعلي هواپيمايي بخواهيم برنامه هاي دراز مدت خود را تدوين نمايند و با اجراي اصل ۴۴ قانون اساسي و با واگذاري به بخش خصوصي شاهد رقابت سالم تري باشيم /.