بخش پنجم اشنایی با منفورترین نیروی هوایی جهان: نیروی هوایی عراق
[External Link Removed for Guests]
نماد های نیروی هوایی عراق
نیروی هوایی عراق در 22 اوریل 1931 تاسیس شد. پایگاه اولیه این نیرو در نزدیکی بغداد بود. این نیرو با 5 خلبان کار خود را شروع کرد که اسامی انها به این ترتیب است:
1- Khalil al-Tay
2-Mohammed Ali Jawad
3-Hafdhi Aziz
4-Akrem Talib Mushtaq
5-Musa Ali
در سالهای اولیه تشکیل این نیرو تنها هواپیماهای این نیرو هواپیماهای انگلیسی بودند
نیروی هوایی عراق تا سال 1941 در هیچ جنگ و درگیری شرکت نداشت. در سال 1941 درگیری های عراق با انگلستان شروع شد( Anglo-Iraq war : این درگیری های بر اثر تغییر حکومت سلطنتی به جمهوری اتفاق افتاد و علت اصلی ان هم ضد انگلیسی بودن رییس جمهور جدید "علی رشید" بود) در این درگیری ها نیروی هوایی المان (Luftwaffe) از لحاظ فنی به عراق کمک میکرد( این درگیری ها در گیر و دار جنگ جهانی دوم اتفاق افتاد و در ان زمان المان دشمن انگلستان بود)
در جنگ اول اعراب و اسراییل نیروی هوایی این کشور سرگرم بازسازی خسارت های وارد شده توسط انگلستان بود و از انجاییکه هواپیماهای مدرنی در اختیار نداشت نتوانست در این جنگ حضور جدی داشته باشد
اولین جنگنده های این کشور de Havilland Vampire بود که در سال 1953 تحویل شد. نیروی هوایی عراق همچنین هواپیماهای de Havilland Venoms و Hawker Hunter را نیز در میانه ی دهه 50 تحویل گرفت.
بعد از انقلاب 14 جولای 1958 در عراق مقامات جدید روابط گسترده ای را با اتحاد جماهیر شوروی برقرار کردند. کم کم مقامات شوروی نیز به این حرکت جواب داده و هواپیماهای Mig-17 و اندکی بعد هواپیماهای Mig-19 و Mig-21 و بمب افکن های IL-28 و هواپیماهای ترابری IL-14 را به عراق فرستادند. در سال 1958 با ارسال Mig-17 ها این هواپیماها جایگزین Vampire ها شدند.
در سالهای پایانی دهه 50 عراق 50 فروند Mig-19 خود را تحویل گرفت.البته تعدادی از این جنگنده ها به مصر فرستاده شد.
در سال 1966 خلبان خائن عراقی کاپیتان" Munir Redfa" با یک جنگنده ی MiG-21F به اسراییل پناهنده شد. اسراییل دو سال بعد این جنگنده را به امریکا فرستاد تا اطلاعاتی در مورد قابلیت های ان به دست اید.
در سال 1962 روابط عراق با انگلستان نزدیک تر شد و این کشور توانست تعداد بیشتری Hawker Hunter سفارش دهد.
در جریان جنگ 6 روزه اعراب با اسراییل پایگاه های این کشور در روز اول جنگ به شدت توسط هواپیماهای اسراییلی بمباران شد. نیروی هوایی عراق توانایی خود را جمع کرد ولی باز هم قدرت زیادی نداشت و نقشی تشریفاتی در پشتیبانی از نیروهای اردنی داشت. سرانجام مقامات نیروی هوایی عراق تصمیم گرفتند از خلبانان خارجی استفاده کنند. به همین سبب خلبانانی از المان شرقی(سابق) و لهستان و لیبی و پاکستان استخدام شدند. در نتییجه این اقدام جنگنده های این کشور توانستند 2 جنگنده ی اسراییلی را نابود کنند. حالا دیگر عراق میتوانست از حریم هوایی خود در برابر حملات اسراییل دفاع کند.
در دهه 70نیروی هوایی عراق هم از لحاظ قدرت و هم از لحاظ تعداد هواگردها رشد چشمگیری یافت. انها به طور گسترده اقدام به وارد کردن جدیدترین جنگنده های روسی میکردند. همچنین مذاکراتی را نیز با فرانسوی ها اغاز کردند و سعی کردند فرانسه را نسبت به فروش Mirage F-1 و Jaguar به عراق ترغیب کنند.
قبل از شروع جنگ یوم کپور عراق 12 فروند جنگنده ی Hawker Hunter خود را به مصر فرستاد. از این جنگنده ها تنها یک فروند بعد از جنگ سالم ماند.همچنین پس از تحویل گرفتن Su-7 های خود در سال 1968 عراق تعدادی از این جنگنده ها را به سوریه فرستاد. این جنگنده ها نیز در جریان جنگ شکست های سنگینی را از هواپیماها و پدافندهای اسراییلی و حتی پدافندهای سوری متحمل شدند.
اولین رویارویی جدی عراقی ها با اسراییل در همین جنگ یوم کپور اتفاق افتاد. هواپیماهای عراقی در این جنگ با حمله به پایگاه های اسراییل در صحرای سینا تعدادی از واحد های توپخانه و تانک را نابود کرد. همیچنین 12 فروند جنگنده ی اسراییلی طی نبرد هوا به هوا ساقط شدند.
اندکی بعد از این جنگ عراق 14 فروند بمب افکن Tu-22B و 2 فروندTu-22U به شوروی سفارش داد. 10 فروند Tu-22B و 2 فروند Tu-22U در سال 1979 به عراق نحویل شد.
اتفاق دیگری که در دهه 70 اتفاق افتاد جنگ عراق با کردهای شورشی بود. کردهای عراق در ان زمان توسط نظام پیشین ایران حمایت میشدند و به تسلیحات زیادی مجهز شده بودند. از جمله این تسلیحات موشک های دوش پرتاب بود. این پدافندها برای نیروی هوایی عراق ایجاد مشکل میکرد به همین سبب عراق تصمیم گرفت از بمب افکن های جدید Tu-22 خود در جنگ با کردها استفاده کند.زیرا انها قادر بودند با پرواز در ارتفاعات بالا از تیررس موشک های دوش پرتاب در امان بمانند.
بر اثر کمک های رژیم سابق ایران به کردهای عراق و همچنین اختلافات مرزی روابط عراق و ایران تیره و تار شد و خطر درگیری روز به روز بیشتر میشد. ولی با انعقاد قرارداد الجزایر به طور موقت این اختلافات حل و فصل شد.
جنگ با ایران:
یپش از جنگ با ایران عراق هواپیماهای زیادی را از شوروی دریافت کرده بود. همچنین سفارش 16 فروند میراژ F-1EQ را داده بود و 240 فروند از انواع هواپیما و بالگرد به شوروی سفارش داده بود که نیمی از انها را دریافت کرده بود. در هنگام شروع جنگ شوروی و فرانسه به منظور فریب افکار عمومی و برای اینکه نشان دهند مثلا این حمله را محکوم کرده اند تحویل هواپیماها را به طور موقت به حالت تعلیق در اوردند ولی بعد از چند ماه چهره زشت انها دوباره به جهانیان اشکار شد و انها دوباره تحویل جنگنده ها را از سر گرفتند.
غروری که از این قدرت پوشالی در سر مقامات عراقی پدید امده بود انها را به این فکر انداخت تا به ایران حمله کنند و به خیال خود با بمباران پایگاه های ایران "کمر ایران را بشکنند". در 31 شهریور 1359 عملیات گسترده جنگنده های عراقی بر فراز خاک ایران اغاز شد. نیروی هوایی عراق قصد داشت تا به تقلید از نیروی هوایی اسراییل توان هوایی ایران را بر روی زمین نابود کند. به همین سبب به بیشتر پایگاه های ایران در روز اول جنگ حمله شد. ولی تنها نتیجه این عملیات نابخردانه نابودی یک F-4E بود که در محوطه پایگاه یکم شکاری(مهراباد) پارک شده بود.(البته این عملیات عراق بی پاسخ نماند و نیروی هوایی ایران 2 ساعت بعد از این اقدام عراق عملیات خود را بر فراز خاک عراق اغاز کرد. ولی عملیات اصلی در فردای همان روز و در جریان عملیات "کمان 99"(140 فروندی) روی داد. نتیجه این عملیات به هیچ وجه با عملیات عراقی ها قابل مقایسه نبود. ان شاالله اگر توفیق نوشتن مطلبی در مورد نیروی هوایی همیشه بیدار ایران را داشتم بیشتر به این عملیات میپردازم. هر چند که الان هم مقالات خوبی از سوی جناب moh-597 و دیگر دوستان در مورد این عملیات بر روی اینترنت قرار دارد)
ستون فقرات نیروی هوایی عراق در این جنگ Mig-21 Fishbed و Mig-23 Flogger بود. نیروی هوایی عراق از MIg-21 به عنوان رهگیر و از Mig-23 برای حملات زمینی استفاده میکرد. این ترکیب به هیچ عنوان قابل مقایسه با ترکیب F-4 و F-14 نیروی هوایی ایران نبود. به همین سبب برتری هوایی در این جنگ به جز چند مقطع کوتاه همیشه با نیروی هوایی ایران بود
در جریان این جنگ عراق هواپیماهای Mirage F-1 و رهگیر Mig-25 را دریافت کرد تا شاید بتواند اسمان را در دست خود بگیرد ولی طولی نکشید که گربه های قدرتمند ایران با کمک چنگال قدرتمند ققنوس(فینیکس) و با هدایت خلبانان ماهر ایرانی این جنگنده های مدرن را نیز از پهنه ی اسمان به زیر کشیدند. وقتی نیروی هوایی عراق متوجه شد نمیتواند حریف نیروی هوایی قدرتمند ایران شود به سمت بمباران شهرها و مناطق مسکونی رفت. نیرو ی هوایی ایران هیچ گاه در صدد مقابله به مثل این حرکت زشت و ناپسند از طریق بمباران شهرها نبود. ولی با بمباران پایگاه ها و فرودگاه های عراق به قدری به عراق فشار اورد تا مجبور شد بمباران شهرها را متوقف کند.
نیروی هوایی عراق هیچ گاه حریف جدی برای نیروی هوایی ایران نبود و اگر کمک های دولت های خارجی و پشتیبانی انها نبود این نیرو نیز مانند نیروی دریایی این کشور در اوایل جنگ به طور کامل نابود میشد. برای اگاهی از میزان کمک های خارجی به نیروی هوایی عراق کافی است بدانید نیروی هوایی عراق در طول جنگ چند بار به طور کامل بازسازی شد.
نیروی هوایی عراق با کمک موشک های اگزوست توانست به چند کشتی غیر نظامی ایران حمله کند ولی باز هم خیلی موفق نبود. در 17 می 1987 نیروی هوایی عراق به اشتباه ناو محافظ (Frigate) امریکایی Stark را با دو تیر موشک اگزوست هدف قرار داد. بر اثر این حادثه 37 ملوان امریکایی کشته شدند.
ناو محافظ امریکایی Stark که به اشتباه توسط هواپیمای عراقی و به وسیله 2 تیر موشک اگزوست هدف قرار گرفت
جنگ اول خلیج فارس
در سال 1990 با اینکه عراق یک جنگ فرسایشی را پشت سر گذاشته بود ولی به لطف کمک های خارجی هنوز یکی از بزرگترین نیروهای هوایی منطقه را در اختیار داشت. این نیرو هنوز 500 جنگنده در ناوگان خود داشت. ولی همانگونه که تاریخ همیشه ثابت کرده است راهی برای فرار از دادگاه عدل الهی وجود ندارد. با شروع جنگ خلیج فارس نیروی هوایی عراق توسط نیروی هوایی امریکا و انگلیس و نیروی های ائتلاف تقریبا ویران شد. پایگاه های هوایی ایم کشور به شدت بمباران شد و هواپیماهای این نیرو نابود شد. در طول جنگ جنگنده های عراقی تنها یک شکار به نام خود ثبت کردند. این شکار توسط جنگنده Mig-25
اتفاق افتاد. این جنگنده موفق شد یک فروند F-A/18 امریکایی را ساقط کند.
Mig-25 به طور کلی در این جنگ موفق ترین شکاری عراق بود. علاوه بر شکار یک فروند F/A-18 این جنگنده برای امریکایی ها مشکلاتی ایجاد کرده بود.
در یک مورد یک فروند Mig-25 Foxbat-E به 8 فروند F-15 حمله کرد و 3 تیر موشک به سوی انها شلیک کرد. هر چند هیچ کدام از این موشک ها به هدف اصابت نکردند ولی عملیات F-15 ها ناتمام ماند. در موردی دیگر دو فروند Mig-25 به دو فروند F-15 حمله ور شده و به سمت انها موشک شلیک کردند که اصابت نکرد. در این هنگام دو فروند F-15 دیگر نیز به صحنه درگیری اضافه شدند و مجموعا با F-15 های قبلی 10 تیر موشک به سمت Mig-25 ها شلیک کردند که هیچ کدام اصابت نکرد.
در جریان جنگ خلیج فارس تعدادی از هواپیماهای عراقی برای جلوگیری از بمباران شدن انها بر روی زمین به ایران پناهنده شدند. این هواپیماها پس از جنگ به عراق پس داده نشد و مقامات ایران پس دادن انها را منوط به پرداخت غرامت جنگ تحمیلی دانستند. تعدادی از این هواپیماها که ارزش بازسازی داشت تعمیر و بازسازی و به روز شده و هم اکنون در نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی ایران خدمت میکنند.
مدل و تعداد جنگنده هایی که به ایران پناهنده شدند :
Mig-23:
12 فروند
MiG-25:
7 فروند
MiG-29:
4فروند
Mirage F-1:
24فروند
Su-20:
4 فروند
Su-22:
40 فروند
Su-24
24 فروند
Su-25:
7 فروند
Il-76:
15 فروند( اواکس عدنان 1 نیز در میان هواپیماهای پناهنده ی عراقی به ایران بود. این اواکس اخیرا توسط متخصصان نیروی هوایی عملیاتی شده و با نام سیمرغ در نیروی هوایی ایران در حال خدمت میباشد)
مجموع: 137 فروند
لیست هواپیماهای نابود شده عراقی در جریان جنگ اول خلیج فارس:
MiG-21
4فروند
MiG-23
8 فروند
MiG-25
2فروند
MiG-29
5 فروند
Mirage F-1
9 فروند
Su-7/17
4 فروند
Su-22
2 فروند
Su-25
2 فروند
Mi-8
1 فروند
هلیکوپنرهای شناسایی
2 فروند
ی Mig-29 نیروی هوایی عراق که در جریان جنگ اول خلیج فارس نابود شده است(2 مارس 1991)
همچنین پیش از اغاز جنگ اول خلیج فارس تعدادی از Mig-23 های عراق برای تعمیرات به یوگوسلاوی فرستاده شدند ولی با شروع جنگ و اغاز درگیری ها در یوگوسلاوی این جنگنده ها نیز هیچ گاه به عراق پس داده نشد.
بعد از این جنگ نیروی هوایی عراق به شدت ضعیف شد و هواپیماهای مهم ان تنها چند اسکادران Mig-25 بود
جنگ دوم خلیج فارس
در جریان جنگ دوم خلیج فارس که با حمله امریکا در سال 2003 به عراق اغاز شد صدام حسین که امیدی به نیروی هوایی خود نداشت فرمان داد تا جنگنده ها را در زیر خاک دفن کنند تا از حمله هوایی نیروی های ائتلاف در امان بمانند و شاید پس از جنگ بتواند دوباره از انها استفاده کند. بعدها تعدادی از این جنگنده ها در اطراف پایگاه های التقدم و الاسد کشف شد. این هواپیماها از مدل Mig-25 و Su-25 بودند. نیروی هوایی عراق عملا در برابر حمله نیروهای ائتلاف هیچ واکنشی نشان نداد و هیچ یک از جنگنده های این کشور پرواز نکردند.
جنگنده ی Mig-25 نیروی هوایی عراق. امریکایی ها در اسمان به دنبال ان بودند ولی در زیر خاک این جنگنده ها را کشف کردند(29 فوریه 2004)
پس از اشغال:
پس از اشغال عراق توسط نیروهای ائتلاف نیروی هوایی این کشور کم کم شروع به بازسازی خود کرد. سرعت این بازسازی در ابتدا بسیار کند بود به حدی که در سال 2004 تعداد پرسنل نیروی هوایی این کشور تنها 35 نفر بود.
دولت عراق در دسامبر 2004 دو قرارداد با لهستان امضا کرد. قرارداد اول برای خرید 20 فروند بالگرد اموزشی PZL W-3 Sokół و اموزش 10 خلبان و 25 پرسنل فنی برای باگردها بود. ارزش این قرارداد 132 میلیون دلار بود
قرارداد دوم برای خرید 24 فروند بالگرد دست دوم Mi-17 بود. ارزش این قرارداد 105 میلیون دلار بود.
همچنین این نیرو سفارش خرید چند فروند هواپیمای دست دوم C-130 نیروی هوایی امریکا را داده است که تاکنون 3 فروند از انها تحویل شده است
این نیرو اخیرا تمایل خود را به خرید 36 فروند جنگنده ی F-16 اعلام کرده است.
اولین ماموریت این نیرو بعد از بازسازی شامل ماموریت های شناسایی و ترابری بود.
دارایی های نیروی هوایی عراق:
Cessna 172 Skyhawk
8 فروند( مذاکراتی برای خرید تعداد بیشتری از این هواپیمای سبک در جریان است)
Cessna 208 Caravan
13 فروند( این هواپیماها توان محدودی در حملات زمینی نیز دارند و به موشک های هل فایر نیز مجهز میشوند)
Bell UH-1H Iroquois
16 فروند
Bell 206 JetRanger
5 فروند( 5 فروند دیگر به زودی تحویل میشود)
SAMA CH2000
8 فروند( 8 فروند دیگر به زودی تحویل میشود)
Lockheed C-130 Hercules
3فروند(6 فروند دیگر به زودی تحویل میشود)
Mil Mi-17 Hip-H
35 فروند
Beechcraft King Air 350
18 فروند
Beechcraft King Air 350
6 فروند
لیست دارایی های تایید نشده:
(لیستی که در پایین مشاهده میکنید اماری عجیب و غریب و در بعضی موارد تخیلی ارایه داده است. ولی برای اشنایی خوانندگان ان را درج میکنم)
F-7 Airguard
80 فروند
Mirage F1
53 فروند
Aero L-29 Delfin
20 فروند
Aero L-39 Albatros
59 فروند
Antonov An-2 Colt
10 فروند
Antonov An-12 Cub
12 فروند
Antonov An-24 Coke
24 فروند
Antonov An-26 Curl
2 فروند
عکس هایی از نیروی هوایی عراق:
وعده ی الهی: تصویری از لاشه و قطعات جنگنده ی Mig-25 نیروی هوایی عراق(19 جولای 2004)
از جنگنده ی Su-22 نیروی هوایی عراق. زمانی این جنگنده خیال جولان در اسمان ایران را در خود میپروراند ولی طولی نکشید که از پهنه ی اسمان به خاک ذلت فرود امد. هم اکنون منافذ بدنه ی این هواپیما تبدیل به اشیانه پرندگان است. این عکس درسی بزرگ برای متجاوزان است تا همیشه به خاطر داشته باشند مجازات الهی همشه در کمین انهاست.(کرمانشاه 17 جولای 2008)
F-1 عراقی در فرانسه(23 جولای 1989)
از یکی از Mig-23 های نیروی هوایی عراق که برای تعمیرات به یوگوسلاوی رفته بودند. این جنگنده ها هیچ گاه به عراق پس داده نشد(صربستان 18 فوریه 2006)
از یک فروند C-130 عراق. این C-130 های دست دوم پس از اشغال عراق توسط دولت جدید خریداری شده اند (23 نوامبر 2006)
منبع:
ویکی پدیا انگلیسی
اطلاعات شخصی
عکس ها: Airliners.net و ویکی پدیا
هرگونه نسخه برداری تنها با ذکر نام نویسنده و سایت سنترال کلابز مجاز است/ نوید
