از چه زمانی “پرشیا” شد “ایران” ؟

[dolphine]

[External Link Removed for Guests]
 
 
  روز اول فروردین ۱۳۱۴ شمسی طبق بخشنامه وزارت امور خارجه نام پارس یا پرشیا، رسما به ایران تغییر یافت. پیش‌تر نام ایران در مجامع بین‌المللی به عنوان پرشیا یا پارس خوانده می‌شد و هنوز در برخی از کتب قدیمی‌ خارجی می‌توان چنین نامی‌ را در مورد ایران یافت. در این روز همچنین تاریخ رسمی کشور طبق ماه‌های شمسی تنظیم شد و به کار بردن ماه‌های هجری قمری ممنوع گردید.  
  
  

 به گزارش ایران ویج ، تا اوایل قرن بیستم، در جهان، کشور ما را با عنوان رسمی «پارس» یا «پرشیا» می‌شناختند، اما در دوران سلطنت رضاشاه که بحث رجعت به ایران باستان و تاکید بر ایران پیش از اسلام قوت گرفته بود، حلقه‌ای از روشنفکران باستان‌گرا مانند سعید نفیسی، محمدعلی فروغی و سیدحسن تقی‌زاده گردهم آمدند که به این منظور اقداماتی را انجام می‌دادند. 
 
 
  سعید نفیسی از مشاوران نزدیک رضاخان به وی پیشنهاد کرد نام کشور رسما به «ایران» تغییر یابد، این پیشنهاد در دی‌ماه ۱۳۱۳ شمسی رنگ واقعیت به خود گرفت. این تصمیم مخالفانی هم دارد. مخالفان معتقدند که نام ایران نمی‌تواند آن بار معنایی، فرهنگی و تمدنی‌ای را که در اصطلاح «پرشیا» نهفته است و غیرایرانیان از دیرباز با آن آشنایی دارند، منتقل کند.
 
 
 
 گروهی معتقدند که رضاشاه فقط به دلیل سیاسی برای تثبیت حکومت اقتدارگرایانه خود چنین تصمیمی گرفته است. این دسته از تحلیلگران می‌گویند اصل اقدام را باید متوجه جمعی از نخبگان فرهنگی و سیاسی آن دوره از جمله افراد ذکر شده دانست که در اقتدار حکومت رضاخان منافع خاص خود را نیز جستجو می‌کردند. 
 
 
  هم کلمه پرشیا یا پارس، به فارسی و هم کلمه ایران قدیم‌ترین ماخذش در کتیبه‌های داریوش است. ولی خود کلمه پارس در کتیبه قدیم‌تر آشوری به صورت پارسوا دیده می‌شود که تقریبا یک قرن یا کمی بیشتر قدیمی‌تر است. ولی هر دوی این‌ها در ایران هخامنشی به کار می‌رفته و بیشتر از آنکه اسم مملکت باشد، اسم قوم بوده. 
 
 
 داریوش می‌گوید من یک پارسی هستم و ایرانی‌ام. این کلمه ایران در تمام دوره‌های بعدی رواج داشته. البته ما از دوره اشکانی که آثار کتبی کم است، اطلاع درستی نداریم. ولی در دوره ساسانیان به تمام سرزمین ایران می‌گفتند ایرانشهر. شهر معنی قدیمی‌اش یعنی مثلا به انگلیسی kingdom یعنی شهریاری و سرزمینی که وسعت داشته باشد و پادشاهی داشته باشد. 
 
 
 در زبان اوستایی هم گفته می‌شود که ایرانی‌ها یعنی مردم اوستایی، آن‌ها اسمی از ایرانی‌ها آن طور که ما می‌گوییم نام نمی‌برند، ولی قوم اوستایی در یک جایی ساکن بودند به اسم «آیره وئه یو» که آن قسمت اولش آیرو‌‌ همان قسمت اول ایران است و این اسم در اسم ایرج باقی مانده، اولش آیرج‌‌ همان جزئی است که در کلمه ایران دیده می‌شود. بنابراین کلمه پرشیا و ایران هر دو قدیمی است و قدیم‌ترین سند و ماخذی که از هر دویش در ایران وجود دارد‌‌ همان کتیبه‌های داریوش هخامنشی است و پارسوا در کتیبه‌های آشوری هم دیده می‌شود. 
 
 
  بعد از اسلام هم این اسم وجود داشته. گو اینکه مملکت دیگر به آن صورت وجود نداشته بلکه تا دویست سالی جزو متصرفات عرب‌ها بود و حاکم‌های عربی داشته تا اینکه به تدریج در ایران امرای محلی پیدا شدند. اول طاهریان ولی مهم‌تر سامانی‌ها و صفاری‌ها که این‌ها ایرانی‌الاصل بودند و به خصوص صفاری‌ها و سامانی‌ها موجب ترویج زبان فارسی و نوشته شدن آثاری به زبان فارسی و سروده شدن اشعاری به زبان فارسی شدند که بعدا هم ادامه پیدا کرد و قوت گرفت. 
 
 
 در مورد ایران که آیا ایران گفته شود یا پرشیا، این یک اشتباهی بود که در دوره رضاشاه پیش آمد و دولت ایران از کشورهای خارجی خواست که کشور را ایران بخوانند چون در زبان فارسی، ما کشور ایران می‌گوییم. 
 
 
 اما کلمه ایرانی یکی از قدیم ترین الفاظی است که نژاد آریا با خود بدایره تمدن آورده است این شعبه از نژاد سفید که سازنده تمدن بشری بوده و علمای اروپا آن را به اسم هند و اروپایی ویا نزاد هندو و ژرمنی و یا هند و ایرانی و یا هند و آریائی خوانده اند از نخستین روزی که در جهان نامی از خود گذاشته است خود را به اسم آریا نامده و این کلمه در زبان های اروپائی « آرین » به حال صفتی یعنی منسوب به آریا و آری متداول شده است. 
 
 
 بنابراین قدیمی ترین نام مملکت ما همین کلمه ایران بوده یعنی نخست نام ایریا که نام نژاد بوده است نام مملکت را آبریان ساخته اند و سپس به مرور زمان ابریان ، آیران شده و در زمان ساسانیان ایران ، ایران ( به کسر اول و سکون دوم ) بدل شده است و در ضمن اران ( به کسر اول ) نیز می گفته اند . چنانکه پادشاهان ساسانی در سکه و کتیبه ها نام خود را پادشاه ایران و اران می نوشته اند و از زمان شاپور اول ساسانی در سکه ها لفظ انیران هم دیده می شود زیار که الف مفتوح در زبان پهلوی علامت نفی و تجزیه بود و انیران یعنی بجز ایران و خارج از ایران و مراد از آن ممالک دیگر بوه است که ساسانیان گرفته بودند . 
 
 
 در همین دوره ساسانی لفظ ایرانشهر یعنی شهر ایران ( دیار و کشور ایران ) نیز معمول بوده است و عراق را که در میان مملکت بدین اسم برده به اسم « دل ایرانشهر » می نامیدند. 
 
 
 اما کلمه ایران که اینک در میان ما و اروپائیان معمول است و لفظ جدید همان کلمه ای است که در زمان ساسانیان معمول بوده در دوره بعد از اسلام همواره متداول بوده است و فردوسی ایران و ایرانشهر و ایران زمین را همواره استعمال کرده و حتی شعرای غزنوی نیز ایرانشهر و ایران را در اشعار خود آورده و پادشاهان این سلسله را خسروان این دیار دانسته اند. 
 
 
 پس از اینکه اروپائیان مملکت ما را در عرف زبان خود پرس یا نظائر آن می نامیدند و این عادت مورخین یونانی و رومی را رها نمی کردند چه از نظر علمی و چه از نظر اصطلاحی به هیچ وجه منطق نداشت زیرا که هرگز اسم این مملکت در هیچ زمان پراس یا کلمه ای نظیر آن نبوده و همواره پارس یا پرس نام یکی از ایالات آن بوده است که ما اینک فارس تلفظ می کنیم. 
 
 
 حق همین بود که ما از تمام دول اروپا خواستار شویم که این اصطلاح غلط را ترک کنند و مملکت مار ا همچنان که ما خود همواره نامیده ایم ایران و منسوب آن را ایرانی بنامند. 
 
 
 شکر خدای را که این اقدام مهم در این دوران فرخنده به عمل آمد و این دیاری که نخستین وطن نژاد آرای بوده است به همان نام تاریخی و باستانی خود خوانده خواهد شد. 
 
 

[alavi66]

البته در کتیبه های هخامنشی هیچ وقت کلمه ایران بکار گرفته نشده است.هخامنشیان چون از منطقه فارس بودن سرتاسر قلمرو خود فارس نامیدند .واژه ایران از ابداعات ساسانیان است و تا سالها نزد ایرانیان این واژه رایج بوده است فراموش نکنیم که فردوسی گفت :
چو ایران نباشد تن من مباد

[Solver]

والبته لازم به ذکر است فارس صحیح است و پارس در حقیقت عنوانی بود که همسایگان به ما اطلاق کردند. چنان که مردمان جنوبی کشور یا خود محل حکومت هخامنشیان به ندرت از لغت پارس استفاده کرده اند و این بیشتر مناطق شمالی که بیشتر در معرض ادبیات همسایگان آن زمان (یونانیان خصوصا) بوده اند از عنوان پارس یا پرشیا استفاده می نموده اند.

البته همین فردوسی هم کلی واژه روسی در کتابش یافت شد که البته برش اشکالی وارد نیست چون ایشان اون زمان ابزار کافی برای ریشه یابی برخی لغات و حصول اطمینان از ایرانی بودنش را نداشتند و به همین دلیل وجود برخی لغات غیر فارسی در شاهنامه از جمله (سپاس، پارس و ...) هیچ چیز از ارزش کارشون در حراست از زبان فارسی کم نمی کند. نبود حرف "پ" در زبان عربی عامل اصلی این اشتباهات بوده و در اون دوره ها مردمان اکثرا بر این باور بودند هر لغتی که عرب ها از تلفظ آن عاجز باشند لابد ایرانی است و در این بین بسیاری از لغات روسی و یونانی و ترکی به زبان فارسی داخل شده و حتی مقام یک لغت اصیل را به خود اختصاص داده اند. این میان شیطنت های سیاسی هم که دیگر جای خود داشت.

آن چه روشن است، یک نقطه ضعف بزرگ در تمدن هخامنشیان بوده و آن کم توجهی به بحث سواد و کتابت خصوصا تاریخ می باشد. به همین دلیل گمانه زنی ها در این حوزه بر اساس نوشته های یونانی بیشتر صورت می پذیرد که البته ایشان مردمان، اقوام و سرزمین های ایران را آنطور که خود نامیده بوده اند نگاشته اند نه آنطور که پدران ما نام نهاده بوده اند.

ایشان کشور ما را "پرس" می نامیده اند. و اقوام اهل این کشور را پرسین که البته در زبان یونانی با توجه به ساختار حرف "س" تبدیل به "ش" می شود و "پرشین" خوانده می شود. همینطور قومیت ما را "پرسیا" که باز "پرشیا" خوانده می شود نام نهاده بودند. کاخ حکومت هخامنشی را مانند کاخ "آکرو پلیس" نام نهاده و آن را "پرس پلیس" خوانده اند که البته ما در فارسی آن را بر خلاف ساختار ترکیبیش به صورت روی هم می نویسیم "پرسپولیس".

هر چند با وجود این همه نشانه و مستندات هنوز هستند کسانی که میگویند زنده باد پارس و پرشین و سپاس و مثلا پرسپولیس! و ممنون، فارس و یا تخت جمشید را عربی (!) می دانند فقط چون اینها "پ" ندارند و آنها "پ" دارند ... غافل از اینکه غیر از فارسی خیلی زبان ها در دنیا "پ" دارد باباجان و از طرفی لازم نیست حتما لغت "پ" داشته باشد تا فارسی باشد.

هر چند در رده تخصصی این موارد ارزشمند و لایق سنجش هستند اما از نظر من در گفتار عامیانه آن لفاتی که ایرانیان استعمال بیشتری کنند ایرانی تر و آن چه ایرانیان کمتر مصرف کنند غیر ایرانی تر می باشد. به همین سادگی

دوستانی که مخالف نظر من هستند بد نیست یک بررسی بکنند، زبان انگلیسی از کدام کشور پا گرفت و اما امروز دایه دار توسعه آن کدام کشور است؟

[abbas.m.k]

البته در کتیبه های هخامنشی هیچ وقت کلمه ایران بکار گرفته نشده است.هخامنشیان چون از منطقه فارس بودن سرتاسر قلمرو خود فارس نامیدند .واژه ایران از ابداعات ساسانیان است و تا سالها نزد ایرانیان این واژه رایج بوده است فراموش نکنیم که فردوسی گفت :

چو ایران نباشد تن من مباد

دوست عزیز فارس نه،پارس بوده -اعراب نام پارس رو به فارس تبدیل کردند

[alavi66]

ظاهرا سطح تاریخ نگاری در زمان هخامنشیان حتی از زمان اشکان نیان نیز پایین تر بوده است و این بسیاز عجیب است زیرا بعد از 2000 سال هنوز اسامی اشکانی از قبیل اردوان و مهرداد در نزد ما ایرانیان رایج است اما اسامی هخامنشی تا 150 سال پیش برای ماگمنام بودند که به یمن کوشش ها مورخین فرنگستان این نام ها گویا دوباره زنده شدند

[alavi66]

البته در کتیبه های هخامنشی هیچ وقت کلمه ایران بکار گرفته نشده است.هخامنشیان چون از منطقه فارس بودن سرتاسر قلمرو خود فارس نامیدند .واژه ایران از ابداعات ساسانیان است و تا سالها نزد ایرانیان این واژه رایج بوده است فراموش نکنیم که فردوسی گفت :

چو ایران نباشد تن من مباد

دوست عزیز فارس نه،پارس بوده -اعراب نام پارس رو به فارس تبدیل کردند

دوست عزیز من خوش ندارم که واژه پارس را بکار برم نه چون از ریشه ام بیزارم نه!!!!
در شرایط فعلی پارس به معنای یک نژاد است که متمابز از سایر اقوام ونژادهای ملت ایران است.از این رو نژاد پرستان( و نه شما دوست عزیز)بر این عنوان تاکید می کنند.
فارس در حال حاضر بیشتر بیانگر وحدت ملت ایران است.
در ضمن اگر شما دوستدار فارسی اصیل هستید به شما توصیه می کنم زبان مردم برره به یاد آورید!!!!!
تعجب نکنید من در کتاب معتبر تاریخی که در مورد الفاظ رایج در عهد ساسانی مطالبی نوشته بود با افعالی روبه رو شدم که نزد مردم دهکده خیالی ولی واقعی برره رایج بود.برای مثال ایرانیاان قدیم به جای بود می گفتند بید!!!!به جای شکستن می گفتند اشکستند و به جای خیر(در مقابل شر) می گفتند مروا

[sandking]

به نظر من از اون قوم پارس دیگه چیزی باقی نمونده

اکثرا مردم ایران آریایی هستند اما دورگه خیلی بیشترن
من اینو از یه سایتی گرفتم نمیدونم درست یا نه

ویکی پدیا هم تاییدش میکنه
از اقوام آریایی ایران:

1.قوم لر : ماد
2.بایفری ها (مرکز ایران) :پارس
3.تالشان(تالش ها): پارت
4.گیلک ها:کاس
از اقوام خارجی آریایی اطلاعات کاملی ندارم

[alborz987]

این هم یک سند غیر قابل انکار دیگر

نمونه ای از سکه های دوره افشاریه



[url]http://redhue.ir/images/66868538483899251309.jpg[/url]

سکه بر زر کرد نام سلطنت را در جهان نادر ایران زمین و خسرو گیتی ستان/ ضرب اصفهان

[panda64]

به پیشنهاد تقی زاده تبریزی به رضاشاه نام پرشیا رسما ایران شد

[alavi66]

[quote="sandking"]به نظر من از اون قوم پارس دیگه چیزی باقی نمونده

اکثرا مردم ایران آریایی هستند اما دورگه خیلی بیشترن
من اینو از یه سایتی گرفتم نمیدونم درست یا نه

ویکی پدیا هم تاییدش میکنه
از اقوام آریایی ایران:

1.قوم لر : ماد
2.بایفری ها (مرکز ایران) :پارس
3.تالشان(تالش ها): پارت
4.گیلک ها:کاس
از اقوام خارجی آریایی اطلاعات کاملی ندارم[/quot
دوست عزیز مردم ایران آریایی نیستند ایرانی هستند!!!!!
وقتی شما می گویید آریایی اقوام دیگر را خارج می کنید.
قضیه نژاد آریایی نیز از ساخته های استعمار انگلیس است که در 200 سال پیش در کشورهای ایران و هند ترویج شده است.
تا پیش از این ایرانیان هیچ گاه خود را آریایی نمی دانستند!!
آنها خود را فرزند ایرج می دانستند!!!!
امروز ما پدر اسطوره ای خود را رها کرده ایم و به پدر جعلی مان دل خوش کرده ایم

[hermes_PERSIAN]

یکی از دلایل تغییر نام پارس به ایران تلاشهای بیگانگان برای ایجاد قوم گرایی در این سرزمین بوده است. سیاستی که هنوز توسط بیگانگان و دشمنان این ملک دنبال می شود. نام فارس در قرون حاضر بیشتر به زبان و قومیت نواحی مرکزی فلات ایران گفته می شد و همین مستمسکی برای دشمنان شد. پس نام ایران که دلالت بر تمامی این فلات داشت انتخاب شد صرفنظر از قومیت و زبان.
در مورد زبان برره که دوستمان گفتند. این واژه ها هنوز در بسیاری از زبانها که ریشه ایرانی دارند مانند لری و کردی استفاده میشوند. هنوز هم در زبان لری "بود" را "بید" و در زبان کردی "بی" می گویند. اصل این زبانها از زبان فارسی با منشا پهلوی گرفته شدند و در طول زمان اندکی تغییر یافتند. حتی بسیاری از واژهایی که در زبان دوره هخامنشی در ایران رایج بوده اند در زبانهایی مانند کردی رواج دارند بعوان مثال در کتیبه های هخامنشی دروغگو را "دروژن" با ضم د و و و کسر ژ استعمال کرده اند در حالیکه در زبان کردی این واژه هنوز "دروزن" گفته می شود.
در کل نزدیکی زبانهای لری، کردی و نواحی بسیاری از گیلان همریشه بودن آنها را می رساند. این مناطق به علت صعب العبور بودن کمتر تحت تاثیر زبانهای ملل مهاجم واقع شدند.

[sandking]

قبل از ورود آریایی ها خلیج فارس اسم نداشت؟

کنجکاو شدم بدونم