مهين اسکويی

[Karim1504]

مهين اسکويی کارگردان و مدرس تئاتر و مترجم آثار نمايشی که يکی از بنيان گذاران تئاتر آناهيتا بود،صبح روز دوشنبه 12 دی ۱۳۸۴ (۲ ژانویه ۲۰۰۶) پس از ماه ها بيماری در بيمارستانی در تهران (پاستور) درگذشت.او پس از گذشت حدود دوماه از فوت مصطفی اسکويی،همسر سابقش و ديگر بنيانگذار تئاتر آناهيتا در گذشت.مهين اسکويی (عباس طاقانی) به سال ۱۳۰۹ در تهران در خانواده ای بدنيا آمد که با دنيای هنر بيگانه نبودند.خاله او روحبخش و خواهرش پوران (شاپوری) از خوانندگان قديم زن ايران بودند.انوشيروان روحانی،آهنگسار ايرانی نيز همسر يکی ديگر از خواهران او بود.مهين اسکويی در ۱۶ سالگی به عنوان بازيگر در تئاتر فردوسی پا بر صحنه گذاشت.تئاتر فردوسی زير نظر عبدالحسين نوشين فعاليت می کرد و مهين اسکويی گام های اوليه آموزش بازيگری را از او فرا گرفت و از نخستين زنان ايرانی بود که بر صحنه نمايش ظاهر شد.او در نمايش پرنده آبی اثر موريس مترلينگ،نويسنده بلژيکی به کارگردانی عبدالحسين نوشين در نقش گربه مورد توجه قرار گرفت.مهين اسکويی در گروه نوشين با بازيگرانی چون صادق شباويز،محمد علی جعفری،نصرت کريمی،عزت الله انتظامی،لرتا،توران مهرزاد،حسين خيرخواه،حسن خاشع،محمد تقی کهنمويی و مصطفی اسکويی همکاری می کرد و در همان دوران با مصطفی اسکويی ازدواج کرد و پس از اجرای چند نمايش به همراه او به فرانسه و سپسمهین اسکویی در سنین کهولت به مسکو رفت.او در دانشکده هنرهای تئاتری مسکو (لونا چارسکی) در رشته کارگردانی با درجه ممتاز از اين دانشکده فارغ التحصيل شد و نيز سيستم استانيسلاوسکی را نيز در دانشکده مزبور آموزش ديد و در سال ۱۹۶۹ در اين زمينه ديپلم افتخار دريافت می کند.مهين اسکويی پس از شوروی به همراه همسرش در آلمان اقامت گزيد و پس از بازگشت به ايران،در کنار مصطفی اسکويی تئاتر آناهيتا را بنا گذاشتند.پس از تعطيلی تئاتر آناهيتا و جدايی از مصطفی اسکويی،گروه تئاتر زمان را تشکيل داد و به به عنوان مترجم زبان روسی به استخدام کارخانه تازه تأسيس ذوب آهن اصفهان در آمد.او با گروه تئاتر زمان نمايش در اعماق نوشته ماکسيم گورکی و سه خواهر و خرس و خواستگاری را به صحنه برد.آخرين تلاش مهين اسکويی برای بردن نمايش به روی صحنه به سال ۱۳۶۷ برمی گردد.نمايشی با نام تاريکی های سرکش نوشته بوئرو نمايشنامه نويس اسپانيايی با حضور مهدی فتحی و همراهی گروه پنج که از فارغ التحصيلان سال ۶۵ تئاتر آناهيتا تشکيل شده بود و ديگر هنرآموخته های سالهای پس از انقلاب آناهيتا و جمعی از بازيگران جوان و علاقه مند که بسياری از آنها در تئاتر امروز ايران مطرح هستند.اما در سالی که با حضور علی منتظری در راس مرکز هنرهای نمايشی بسياری از پيشکسوتان تئاتر ايران مانند حميد سمندريان،رکن الدين خسروی،بهزاد فراهانی،پری صابری و ...پس از سالها،نمايشی را بر روی صحنه بردند،اسکويی امکان اجرای نمايش نيافت.پس از آن مهين اسکويی تمام وقت خودرا برای اتمام و تکميل مجموعه آثار استانيسلاوسکی در ارتباط با بازيگری گذاشت و اين آثار پس از سی سال تاسيس آناهيتا و ورود اسکويی ها به ايران به طور کامل توسط انتشارات سروش در سال ۱۳۶۸ در دسترس علاقه مندان قرارگرفت.اهتمام مهين اسکويی در ترجمه آثار نمايشی و موضوعات تئاتری از بدو بازگشت به ايران بی وقفه ادامه داشت.از آثار ترجمه شده توسط او علاوه بر سه جلد حجيم آموزش سيستم استانيسلاوسکی می توان به نمايش های در اعماق،ييلاق نشين ها و فرزندان خورشيد نوشته ماکسيم گورکی،سه خواهر،خرس و خواستگاری اثر چخوف، تاريکی های سرکش اثر بوئرو، کارگردان مؤلفی ديگر اثر رخلس و فصل هايی از تاريخ تئاتر جهان اثر ماکولسکی اشاره کرد.نمايش هايی که مهين اسکويی به عنوان کارگردان و بازيگر در آنها حضور داشت عبارتند از: خانه عروسک (هنريک ايبسن) روبهک ها (ليليان هلمن) تانيا (آربوزف) صاحبه مهمانخانه (گالدونی) صاعقه (آستروفسکی) خرس و خواستگاری،سه خواهر(چخوف) در اعماق (ماکسيم گورکی).در آغاز تاسيس تلويزيون ثابت پاسال (شبکه ۲ سراسری فعلی) در سال 1337 نمايش های زنده تلويزيونی توسط اسکويی ها در آن اجرا شد.مهين اسکويی در اين نمايش ها نيز به عنوان کارگردان و بازيگر حضور داشت.نمايش هايی مانند شبهای سپيد(داستايفسکی) گرگها و بره ها (آستروفسکی) اينس مندو،کالسکه زرين (مريمه) غار سالامانگ (سروانتس) پيچ خطرناک (سامرست موآم) ابليس (چخوف) خانه عروسک (ايبسن) به عنوان کارگردان و بازيگر و در نمايش های اتللو (درنقش اميليا) و تراموايی به نام هوس (در نقش بلانش) تنها به عنوان بازيگر،از نمايش های تلويزيونی بود که او در آن حضور داشت.مهين اسکويی از سال ۱۳۷۰ پس از انتشار آثار استانيسلاوسکی دوباره آموزش هنرجويان را آغاز کرد و در خانه خود فضايی را برای اين کار اختصاص داد.برنامه آموزشی او مانند يک برنامه دانشگاهی بود و بسياری از دانشجويان همزمان از کلاس های آموزشی او نيز بهره می بردند.



منبع :http://superspace.blogfa.com